वारकरी रोजनिशी

3644. (सीताशोक) रामराम उत्तम अक्षरे । कंठी धरिली आपण शंकरे ॥१॥ कैसी तारक उत्तम तिही लोका । हळाहळ शीतळ केले शिवा देखा ॥धृपद॥ हाचि मंत्र उपदेश भवानी । तिच्या चुकल्या गर्भादियोनि ॥२॥

3644. गोरियानें केला मनासीं विचार । हाचि एक निर्धार बरा जाहला ॥१॥ लिगाड ते आपोआप मावळले । विषयांचे जाहलें तोंड काळे ॥२॥ विठ्ठले करुणा केली सर्वपरी । तारियेलें भवपुरीं संसाराचे ॥३॥ एका जनार्दनी खुंटला वेव्हार । नाही आन विचार प्रपंचाचा ॥४॥

3645. (सीताशोक) राम म्हणता तरे जाणता नेणता । हो का यातिभलता कुळहीन ॥१॥ राम म्हणता न लगे आणीक सायास । केले महा दोष तेही जळती ॥धृपद॥ राम म्हणे तया नये जवळी भूत । कैचा यमदूत म्हणता राम ॥२॥

3645. उपवर ती कांता जाहली असे जाण । गोर्‍याची वासना नाही कामीं ॥१॥ विठोबाची आण घालोनि निरविलें । उभयतां ते वहिले पाळा तुम्ही ॥२॥ सांगूनिया बध्द आपुल्या ग्रामा गेला । पुढे काय विचार जाहला परियेसा ॥३॥ एका जनार्दनी सुखरुप तिघें । कामधाम वेगे करिताती ॥४॥

3646. (सीताशोक) पैल आला राम रावणासी सांगती । काय निदसुरा निजलासी भूपति ॥१॥ अवघे लंकेमाजी झाले रामाचे दूत । व्यापिले सर्वत्र बाहेरी भीतरी आत ॥धृपद॥ अवघे अंगलग तुझे वधियेले वीर । होई शरणागत किंवा युद्धासी सादर ॥२॥

3646. ऐसे बहुत दिन तयांसी लोटले । उभयतां कळले गुज त्याचे ॥१॥ स्त्रियेचे चरित्र न कळे ब्रम्हादिकां । उभयतां विचार देखा करिताती ॥२॥ दोघी दो बाजूंस करिती शयन । कर उचलोनि धरती ह्रदयीं ॥३॥ सावध होउनी पाहे कर चोरी गेला । एका जनार्दनी त्याला शिक्षा करु ॥४॥

3647. (सीताशोक) समरंगणा आला । रामे रावण देखिला ॥१॥ कैसे भीडतील दोन्ही । नांव सारुनिया रणी ॥धृपद॥ प्रेमसुखाचे संधान । बाणे निवारिती बाण ॥२॥

3647. चोरासी खंडन करावे हाचि धर्म । आणीक नाही वर्म दुजे कांही ॥१॥ माझ्या विठोबाची आज्ञा पै मोडिली । शपथ पाळिलीं नाही दुष्टे ॥२॥ घेऊनियां शस्त्र केले पै ताडन । खंडिले कर जाण उभयतां ॥३॥ एका जनार्दनी करिता सुपरीत । तो घडले विपरीत स्त्रियेसीं हे ॥४॥

3648. (सीताशोक) केला रावणाचा वध । अवघा तोडिला संबंध ॥१॥ लंकाराज्ये बिभीषणा । केली चिरकाळ स्थापना ॥धृपद॥ औदार्‍याची सीमा । काय वर्णु रघुरामा ॥२॥

3648. कामाचिया आशें घडला प्रकार । राहिला वेव्हार प्रपंचाचा ॥१॥ भाजन घडणें राहिले सर्वथा । पडियेली चिंता अन्नवस्त्रा ॥२॥ उदरानिमित्त कष्ट बहु करिती । निर्भय तो चित्ती असे गोरा ॥३॥ एका जनार्दनी न सोडीच भजन । पाहूनि नारायण काय करी ॥४॥

3649. (सीताशोक) रामरूप केली । रामे कौसल्या माउली ॥१॥ राम राहिला मानसी । ध्यानी चिंतनी जयासी ॥धृपद॥ राम होय त्यासी । संदेह नाही हा भरवसा ॥२॥

3649. रुक्माईसी सांगे एकांतासी गोठी । गोर्‍याची कसवटी पांडुरंग ॥१॥ माझियाकारणें कर तोडियेले । सांकडें पडिले मज त्याचे ॥२॥ माझिया भक्ताची मज राखणे लाज । म्हणोनिया गुज तुज सांगितले ॥३॥ एका जनार्दनी उभयतां निघाले । सांगाते घेतले गरुडासी ॥४॥

3650. (सीताशोक) आनंद झाला अयोध्येसी आले रघुनाथ । अवघा जयजयकार आळंगिला भरत ॥१॥ आनंदले लोक नरनारी परिवार । शंखभेरीतुरे वाद्यांचे गजर ॥धृपद॥ करिती अक्षवाणे ओंवाळिती रघुवीरा । लक्ष्मीसहित लक्ष्मण दुसरा ॥२॥

3650. वेष पालटोनी देव कुंभार पै जाहले । गरुडासी केले गाढव तेव्हा ॥१॥ येऊनिया तेरें पुसतसे लोका । कुल्लाळ तो देखा गोरा कोठे ॥२॥ आम्ही परदेशी जातीचे कुंभार । नाम विठु साचार मज म्हणती ॥३॥ एका जनार्दनी गोरियाचिया वाडा । आलासे उघडा देवराव ॥४॥

3651. (सीताशोक) झाले रामराज्य काय उणे आम्हासी । धरणी धरी पीक गाई वोळल्या म्‍हैसी ॥१॥ राम वेळोवेळा आम्ही गाऊ ओविये । दिळता कांडिता जेविता गे बाइये ॥धृपद॥ स्वप्नी ही दुःख कोणी न देखे डोळा । नामाच्या गजरे भय सुटले कळीकाळा ॥२॥

3651. पाहूनिया गोरा दंडवत घाली । म्हणे कोण स्थळीं वस्ती तुम्हा ॥१॥ पंढरीसी राहतों परदेशी आम्ही । नाम तरी स्वामीं विठु माझे ॥२॥ सांगतो कांता आहे बरोबरी । परिवार तरी एवढाचि ॥३॥ ऐकोनिया मात गोरा संतोषला । रहावे कामाला माझे घरी ॥४॥

3652. (सीताशोक) अहल्या जेणे तारिली रामे । गणिका परलोका नेली नामे ॥१॥ रामहरे रघुराजहरे । रामहरे महाराजहरे ॥धृपद॥ कंठ शीतळ जपता शूळपाणी । राम जपे अविनाश भवाणी ॥२॥

3652. राहिला हरि लक्ष्मीसहित घरी । दैन्य सहपरिवारी पळोनी गेले ॥१॥ उठोनी पहाटे गरुडा खोगीर घाली । मृत्तिका वहिली वरी आणी ॥२॥ भाजनें ती नानापरी करी । नाटकी मुरारी चाळक जो ॥३॥ ऐसे सुखरुप राहिले निर्धारे । न कळे विचार गोरोबासी ॥४॥

3653. (सीताशोक) मी अल्पमतिहीन । काय वर्णु तुझे गुण । उदकी तारिले पाषाण । हे महिमान नामाचे ॥१॥ नाम चांगले चांगले । माझे कंठी राहो भले । कपिकुळ उद्धरिले । मुक्त केले राक्षसा ॥धृपद॥ द्रोणागिरी कपिहाती । आणविला सीतापती । थोर केली ख्याति । भरतभेटीसमयी ॥२॥

3653. आषाढीची यात्रा आला पर्वकाळ । निघाला संतमेळ पंढरीसी ॥१॥ निवृत्ति ज्ञानदेव सोपान मुक्ताई । आणिकही अनुभवी संत बहु ॥२॥ येता त्याची मार्गे तेरेसी ते आले । तिही पुशियेलें गोरोबासी ॥३॥ गावांतील जन सांगती प्रकार । गोरियाचा विचार जाहला सर्व ॥४॥

3654. (घोंगडीची रूपके) ठकिले काळा मारिली दडी । दिली कुडी टाकोनिया ॥१॥ पाघरलो बहु काळे । घोंगडे बळे सांडवले ॥धृपद॥ नये ऐसा लाग वरी । परते दुरी लपाले ॥२॥

3654. इकडे रुक्माईसी सांगे करुणाकर । चला पै सत्वर पंढरीये ॥१॥ गरुडासहित वेगे पै निघाले । पूर्ववत आले पंढरीये ॥२॥ एका जनार्दनी भक्ताचा कैवारी । ऐसे करुनी हरी उभा विटे ॥३॥

3655. (घोंगडीची रूपके) घोंगडियांचा पालट केला । मुलांमुला आपुल्यांत ॥१॥ कान्होबा तो मीच दिसे । लाविले पिसे संवगडिया ॥धृपद॥ तो बोले मी उगाच बैसे । आनारिसे न दिसे ॥२॥

3655. गोरियाच्या वाडा संत प्रवेशले । गोरियाने देखिले दृष्टी सर्व ॥१॥ देउनी आसन बैसविलें संता । तंव ज्ञानदेव पुढतां होउनी बोले ॥२॥ कर ते तुटले प्रपंच चाले कवणे परी । येरु म्हणे वांटेकरी पंढरीचा ॥३॥ ज्ञानदेव म्हणती तयासी बोलवा । तंव ते लगबगा धांवे कांता ॥४॥

3656. (घोंगडीची रूपके) खेळो लागलो सुरकवडी । माझी घोंगडी हारपली ॥१॥ कान्होबाचे पडिलो गळा । घेई गोपाळा देई झाडा ॥धृपद॥ मी तो हागे उघडा जालो । अवघ्या आलो बाहेरी ॥२॥

3656. येऊनिया कांता सांगे गोरियासी । सहकुटुंबेंसी विठा नाही ॥१॥ मृत्तिका आणावयाची नाही जाहली वेळ । गेलासे समूळ न पडे दृष्टी ॥२॥ ऐकतांचि ऐसी ज्ञानदेवें गोठी । गोरियासी कंठी धरियेले ॥३॥ परदेशी नोहे पंढरीपणा । केलेंसे कारणा कार्य तुझे ॥४॥

3657. (घोंगडीची रूपके) घोंगडियांची एकी राशी । त्याचपाशी ते ही होते ॥१॥ माझियाचा माग दावा । केला गोवा उगवो द्या ॥धृपद॥ व्हावे ऐसे निसंतान । घेईन आन तुजपाशी ॥२॥

3657. ज्ञानदेव म्हणे भाजनें आणावीं । तंव ती देखिलीं अवघी दिव्यरुप ॥१॥ उचलोनी करी घेतले भाजन । विठ्ठल विठ्ठल जाण शब्द निघे ॥२॥ सकळ ते संत गोरियासी म्हणती । धन्य तुझी भक्ति त्रैलोक्यांत ॥३॥ एका जनार्दनी पाक सिध्द जाहला । बैसलासे मेळा भोजनासी ॥४॥

3658. (घोंगडीची रूपके) नाही तुझे उगा पडत गळा । पुढे गोपाळा जाऊ नको ॥१॥ चाहाड तुझे दाविन घरी । बोलण्या उरी नाही ऐसी ॥धृपद॥ तुम्हा आम्हा पडदा होता । सरला आता सरोबरी ॥२॥

3658. सारुनी भोजने कीर्तनी बैसले । थोरीव वर्णिले विठोबाचे ॥१॥ प्रात:काळी स्त्रियांसहित तो गोरा । निघालासे त्वरा पंढरीये ॥२॥ संतसमुदाय सवे पै असती । पावले त्वरित भीमातीरीं ॥३॥ एका जनार्दनी करुनिया स्नान । घेतिलें दरुशन पुंडलिकाचें ॥४॥

3659. (घोंगडीची रूपके) तुम्हा आम्हा उरी तोवरी । जनाचारी आहे तैसी ॥१॥ माझे घोंगडे टाकुन देई । एके ठायी मग असो ॥धृपद॥ विरोधाने पडे तुटी । कपट पोटी नसावे ॥२॥

3659. संत ती मंडळी महाद्वारां आली । मूर्ति देखियेली विटेवरी ॥१॥ चरणावरी माथा ठेविती भक्तजन । आनंदले लोचन पाहुनी भक्त ॥२॥ महाद्वारी नामा कीर्तनी उभा ठेला । मिळालासे मेळा सकळ संत ॥३॥ सद्रदित कंठ कीर्तन करता । एका जनार्दनी सर्वथा भक्त होती ॥४॥

3660. (घोंगडीची रूपके) मुळींचा तुम्हा लागला चाळा । तो गोपाळा न संडा ॥१॥ घ्यावे त्याचे देणेंचि नाही । येचि वाहि देखतसो ॥धृपद॥ माझी तरी घोंगडी मोठी । गांडीची लंगोटी सोडिस ना ॥२॥

3660. कीर्तनाचा गजर होत आनंदाने । तंव नामा म्हणे उच्चारा नाम ॥१॥ टाळी बाहुनी होते मुखी वदा नाम । ऐकता सकाम भक्त जाहले ॥२॥ गोरियाचे मना संकोच वाटला । कर नाही आपुल्याला टाळी वाहता ॥३॥ वाटलेंसे दु:ख नयनी नीर आले । एका जनार्दनी बोले नाम मुखी ॥४॥

3661. (घोंगडीची रूपके) घोंगडियास घातली मिठी । न सोडी साटी केली जीवे ॥१॥ हा गे चोर धरा धावा कोणी । घरांत राहाटे चहू कोणी ॥धृपद॥ नोळखवे म्या धरिला हाती । देह्यादिप माया लाविली वाती ॥२॥

3661. मुखी नाम वदे करे वाहे टाळी । कीर्तनाचे मेळी सद्रदित ॥१॥ भक्ताचा महिमा वाढवी श्रीपती । कीर्तनी गोरियाप्रती कर आले ॥२॥ टाळी पिटूनियां नामाचा उच्चार । करीत साचार गोरा तेव्हा ॥३॥ एका जनार्दनी पुरला मनोरथ । मूलही कीर्तनांत देखियेलें ॥४॥

3662. (घोंगडीची रूपके) आता मी देवा पाघरो काई । भिकेचे ते ही उरेचि ना ॥१॥ सदैव दुबळे नेणे चोर । देखोनि सुनाट फोडितो घर ॥धृपद॥ नाही मजपाशी फुटकी फोडी । पाचांनी घोंगडी दिली होती ॥२॥

3662. गोरियाचे कांता आनंदली चित्ती । वंदिली माता ती रुक्मादेवी ॥१॥ रुक्मादेवी म्हणे न करा काही चिंता । शपथ सर्वथा मुक्त होय ॥२॥ ऐसे भक्तचरित्र ऐकता कान । होतसे नाशन महापापा ॥३॥ एका जनार्दनी पुरले मनोरथ । रामनाम गर्जत आनंदेसी ॥४॥

3663. (घोंगडीची रूपके) मी माझे करित होतो जतन । भीतरिल्या चोरे घेतले खान ॥१॥ मज आल्याविण आधीच होता । मज न कळता मज माजी ॥धृपद॥ घोंगडे नेले घोंगडे नेले । उघडे केले उघडेंचि ॥२॥

3663. कुल्लाळ वंशांत गोरा कुंभार । कीर्ति चराचर भरियेले ॥१॥ प्रतिज्ञा करुनी करकमळ तोडी । भाजनेंही घडी श्रीविठ्ठल ॥२॥ नाम निरंतर वदतसे वाचे । प्रेम मी तयाचे काय वानू ॥३॥ एका जनार्दनी भक्ताचा कैवारी । भाजनें ती करी घरी त्याच्या ॥४॥

3664. (घोंगडीची रूपके) घोंगडे नेले सांगो मी कोणा । दुबळे माझे नाणीत मना ॥१॥ पुढे ते मज न मिळेती आता । जवळी सत्ता दाम नाही ॥धृपद॥ सेटे महाजन ऐका कोणी । घोंगडियाची करा शोधणी ॥२॥

3664. सांवतामाळीचरित्र - अभंग ३६६४ ते ३६७६ भक्ताचे मनोरथ पुरवी नारायण । अवतार म्हणोनी धरी स्वये ॥१॥ नामदेवाप्रती जाहला अभिमान । लाडिकाचि पूर्ण मी तो भक्त ॥२॥ कौतुक दावावया माव देव करिती । नामदेवाप्रती काय बोले ॥३॥ एका जनार्दनी परिसा सादर । देव भक्तांचा परिकर संवाद तो ॥४॥

3665. (घोंगडीची रूपके) माझे घोंगडे पडिले ठायी । माग तया पायी सापडला ॥१॥ चोर तो भला चोर तो भला । पाठिसी घातला पुंडलिके ॥धृपद॥ चोर कुठोरि एकेचि ठायी । वेगळे पाहावे नलगेच काही ॥२॥

3665. देव म्हणे नाम्या जातो मी पळोनी । काढी पा धुंडोनी मजलागी ॥१॥ ऐसे म्हणोनी देवे घातलीसे कास । निघे ह्रषीकेश पाहुनी नाम्या ॥२॥ क्षणी होय गुप्त क्षणी तो प्रगट । पाठी लागे स्पष्ट नामदेव ॥३॥ दूर गेलिया देव माळा पुष्पें टाकी खूण । ती ते ओळखून नामा येत ॥४॥ एका जनार्दनी भक्ताचा कैवारी । अभिमान बोहरी करितसे ॥५॥

3666. (कलियुगामधील लोकांचे वर्तन) पाहा हो कलिचे महिमान । असत्यासी रिझले जन । पापा देती अनुमोदन । करिती हेळण संतांचे ॥१॥ ऐसे अधर्माचे बळ । लोक झकविले सकळ ।

3666. संसारी असोनी जीनन्मुक्त भक्त । आलासे धांवत तया भेटी ॥१॥ समाधिसुखे तल्लीन वाचे नारायण । लाविले नयन उन्मळीत ॥२॥ माथा ठेवुनी हात केला सावधान । वदे नारायण सांवत्यासी ॥३॥ येता तुझे भेटी चोर मागे आला । लपवी मजला लवलाही ॥४॥ एका जनार्दनी ऐकोनिया बोल । सांवत्याने सखोल दृष्टी केली ॥५॥

3667. (सद्गती आणि अधोगतीयांचे उपाय) ऐका संतजन उत्तरे माझे बोबडे बोल । करी लाड तुम्हापुढे हो कोणी झणी कोपाल ॥१॥ उपाय साधन आइका कोण गति अवगति । दृढ बैसोनि सादर तुम्ही धरावे चित्ती ॥धृपद॥ धर्म तयासी घडे रे ज्याचे स्वाधीन भाज । कर्म तयासी जोडे रे भीत नाही लाज ॥२॥

3667. त्रिभुवनामाजीं चाले ज्याची सत्ता । म्हणे तत्त्वता चोर आला ॥१॥ तयाचिया भेणे पळोनिया आलो । बोलता हे बोल नवल चोज ॥२॥ एका जनार्दनी दावुनी लाघव । सांवत्याचें वैभव प्रगट करी ॥३॥

3668. (एका खडीचा अभंग) करावा कैवाड । नाही तरी आला नाड ॥१॥ स्मरा पंढरीचा देव । मनी धरोनिया भाव ॥धृपद॥ खचविले काळे । उगवा लवलाहे जाळे ॥२॥

3668. देव म्हणे सांवत्या लपवी मजला । उशीर बहु जाहला येईल चोर ॥१॥ लपावया स्थान नसे दुजे आन । उदर फ़ाडून लपविला ॥२॥ भक्ताचे उदरी बैसे नारायण । कृपेचे सिंहासन घालूनिया ॥३॥ एका जनार्दनी नामा तेथे आला । माग तो वहिला नाही कांही ॥४॥

3669. (काला) झेला रे झेला वरचेवरी झेला । हातिचे गमावी तो पाठी खाय टोला ॥१॥ त्रिगुणाचा चेंडू हाते झुगारी निराळा । वरीलिया मुखे मन लावी तेथे डोळा ॥धृपद॥ आगळा होऊनि धरी वरीचिया वरी । चपळ तो जिंके गांढ्या ठके येरझारी ॥२॥

3669. पाहुनी दशदिशा नामा रडूं लागे । का बा पांडुरंगे ऐसे केले ॥१॥ चरणाचा माग येथवरी आला । येथे गुप्त जाहला करु काय ॥२॥ का हो केशिराजा अवकृपा केली । माझी सांडी सांडिली देवराया ॥३॥ एका जनार्दनी रडतां नामदेव । पाहिलेंसे तेव्हा सांवत्याने ॥४॥

3670. (काला) अझुनि का थीर पोरा न म्हणसी किर । धरुनिया धीर लाजे बुर निघाला ॥१॥ मोकळा होतासि का रे पडिलासि डाई । वरीलांचा भार आता उतरेसा नाही ॥धृपद॥ मेळवूनि मेळा एकाएकी दिली मिठी । कवळिले एक बहु बैसविली पाठी ॥२॥

3670. येवोनी जवळीं कुर्वाळिलें वदन । चालिले स्फ़ुंदन सदगदित ॥१॥ सांवता म्हणे नाम्या का रे रडतोसी । काय जाहले तुजसी सांग मज ॥२॥ नामा म्हणे देव पळोनिया आले । येथे गुप्त जाहले न कळे कांही ॥३॥ एका जनार्दनी करितसे खेद । का हो तो गोविंद दुरी गेला ॥४॥

3671. (कोडे) पुसतसे सांगा मी हे माझे ऐसे काई । रुसू नका नुगवे तो झवे आपुली आई ॥१॥ कोडे रे कोडे ऐका हे कोडे । उगवूनि फार राहे गुंतोनिया थोडे ॥धृपद॥ सांगतो हे मूळ काही न धरावी खंती । ज्याले जीवो मेले मरो प्रारब्धा हाती ॥२॥

3671. बैसोनी निकटीं सांवत्याजवळीं । का हो वनमाळी न दिसे मज ॥१॥ का हे कर्म आड आजी आलेंसें बाड । न दिसे उघड विठु माझा ॥२॥ कोणत्या लिगाडें पाडिलीसे तुटी । का हो जगजेठी अंतरला ॥३॥ मजविण क्षण तयासी कंठेना । एका जनार्दनी मना कठिण केले ॥४॥

3672. (कोडे) नुगवे ते उगवून सांगितले भाई । घालुनिया ताळा आता शुद्ध राखा घाई ॥१॥ आता काही नाही राहिले । म्या आपणा आपण पाहिले ॥धृपद॥ कमाईस मोल येथे नका रीस मानू । निवडू नये मज कोणा येथे वानू ॥२॥

3672. आजी मी तयाचे न पाहता चरण । देईन आपुला प्राण याचिक्षणीं ॥१॥ जाणोनी निर्धार सांवता बोले त्यासी । ह्रदयनिवासी आत्माराम ॥२॥ अभिमानें नाडले प्रपंचीं भागले । ते या श्रीविठ्ठले उध्दरिले ॥३॥ नामदेव तुज तंव नाही अभिमान । मग कळली खूण अंतरांत ॥४॥ एका जनार्दनी सदगद होउनी । मिठी घाली चरणी सांवत्याच्या ॥५॥

3673. (काला व खेळया संबंधीचे अभंग) हा रस आनंदाचा । घोष करा हरीनामाचा । कोण हा दैवाचा । भाग पावे येथील ॥१॥ पुण्य पाहिजे बहुत । जन्मांतरींचे संचित । होईल करीत । आला अधिकारी तो ॥धृपद॥ काय पाहाता हे भाई । हरुषे नाचा धरा घाई । पोटभरी काही । घेता उरी न ठेवा ॥२॥

3673. सर्वभावे तुज आलो मी शरण । भेटवी निधान वैकुंठीचें ॥१॥ तयावीण प्राण कासावीस होती । भेटवी श्रीपती मजलागी ॥२॥ तुम्ही संत उदार सोइरे निजाचे । दरुशन तयाचे मज करवा ॥३॥ एका जनार्दनी ऐशी भाकी कींव । अभिमान सर्व दुरी गेला ॥४॥

3674. (काला व खेळया संबंधीचे अभंग) अवघे गोपाळ म्हणती या रे करू काला । काय कोणाची सिदोरी ते पाहो द्या मला । नका काही मागे पुढे रे ठेवू खरे च बोला । वंची वंचला तोचि रे येथे भोवंडा त्याला ॥१॥ घेतल्या वाचून झाडा रे नेदी आपुले काही । एका एक ग्वाही बहुत देती मोकळे नाही ।

3674. निरभिमानें नामयासी देखिले । सांवत्याने वहिले धरिले पोटी ॥१॥ सांवत्याचें अंतरी झळके पीतांबर । नाम्यानें सत्वर वोळखिले ॥२॥ धरुनिया दशी काढिला बाहेर । जाहला जयजयकार तया वेळी ॥३॥ एका जनार्दनी पाहूनिया देव । मिठी घाली नामदेव चरणासी ॥४॥

3675. (काला व खेळया संबंधीचे अभंग) बैसवुनि फेरी । गडिया मध्यभागी हरी । अवघियांचे करी । समाधान सारिखे ॥१॥ पाहे तो देखे समोर । भोगी अवघे प्रकार । हरुषे झेली कर । कवळ मुखी देती ते ॥धृपद॥ बोले बोलतिया सवे । देतील ते त्यांचे घ्यावे । एक एका ठावे । येर येरा अदृश्य ॥२॥

3675. घालूनिया मिठी करीत स्फ़ुंदन । न सोडी चरण विठोबाचे ॥१॥ का रे मायबापा लावियेली सवे । ऐशी वा का माव केली आता ॥२॥ नामयासी देवे करे उचलिलें । प्रीतीनें आलिंगिलें तये वेळीं ॥३॥ एका जनार्दनी सज्जनांचा दास । म्हणोनी चरित्रास कथियेले ॥४॥

3676. (काला व खेळया संबंधीचे अभंग) आम्हा निकट वासे । कळो आले जैसे तैसे । नाही अनारीसे । कान्होबाचे अंतरी ॥१॥ पीडती आपुल्या भावना । जैसी जयाची वासना । कर्माचा देखणा । पाहे लीळा कौतुक ॥धृपद॥ खेळ खेळे न पडे डाई । ज्याचा भार त्याच्या ठायी । कोणी पडतील डाई । कोणी कोडी उगवीती ॥२॥

3676. माळियांचे वंशी सांवता जन्मला । पावन तो केला वंश त्याचा ॥१॥ त्यासवे हरी खुरुपूं लागे अंगें । धांउनी त्याच्या मागे काम करी ॥२॥ पीतांबर कास खोवोनी माघारी । सर्व काम करी निजसंगें ॥३॥ एका जनार्दनी सांवता तो धन्य । तयाचे महिमान न कळे कांही ॥४॥

3677. (काला व खेळया संबंधीचे अभंग) काम सारूनि सकळ । आले अवघे गोपाळ । झाली आता वेळ । म्हणती आणा सिदोर्‍या ॥१॥ देती आपुलाला झाडा । गाई बैसविल्या वाडा । दोंदिल बोबडा । वांकड्याचा हरी मेळी ॥धृपद॥ आपुलालिये आवडी । मुदा बांधल्या परवडी । निवडूनिया गोडी । हरी मेळवी त्यांत ते ॥२॥

3677. चोखामोळाचरित्र - अभंग ३६७७ ते ३६८८ अमृतासी रोग स्वर्गी जाहला पाही । अमरनाथा तेही गोड नसे ॥१॥ नारदाते प्रश्न करी अमरनाथ । शुध्द हे अमृत कोठे होय ॥२॥ सांगे तये वेळीं ऐका हे भूतळीं । सांगेन नव्हाळी तुम्हांपाशीं ॥३॥ पंढरी वैकुंठ आहे भूमीवरी । पुंडलिकाचे द्बारीं देव उभा ॥४॥ अनाथाचा नाथ विटेवरी उभा । एका जनार्दनी गाभा लावण्याचा ॥५॥

3678. (काला व खेळया संबंधीचे अभंग) यमुने पाबळी । गडिया बोले वनमाळी । आणा सिदोर्‍या सकळी । काला करू आजी । अवघे एके ठायी । करूनि स्वाद त्याचा पाही । मजपाशी आहे ते ही । तुम्हामाजी देतो ॥१॥ म्हणती बरवे गोपाळ । म्हणती बरवे गोपाळ । वाहाती सकळ । मोहरी पावे आनंदे ।

3678. पंढरीची मात सांगे नारदमुनी । संतांचे कीर्तनी नाचे देव ॥१॥ नामाच्या गजरें नाचताती संत । सुरवरांचा तेथे काय पाड ॥२॥ तिही लोका पाहता ऐसे नाही कोठे । कैवल्याची पेठ पंढरी देखा ॥३॥ ऐकोनी अमरनाथ संतोषला मनी । एका जनार्दनी नारद सांगे ॥४॥

3679. (गौळण) या हो या चला जाऊ सकळा । पाहो हा सोहंळा आजि वृंदावनीचा ॥१॥ वाहिला गोपाळे वेणुनाद पडे कानी । धीर नव्हे मनी चित्त झाले चंचळ ॥धृपद॥ उरले ते सांडा काम नका करू गोवी । हीच वेळ ठावी मज कृष्णभेटीची ॥२॥

3679. तया ठायी जाता शुध्द होय अमृत । नारदे ही मात सांगितली ॥१॥ तेव्हा एकादशी आली सोमवारी । विमान पंढरीं उतरले ॥२॥ अमृताचें ताट घेउनी आला इंद्र । गर्जती सुरवर जयजयकारे ॥३॥ देव सुरवर आले पंढरीसी । नामा कीर्तनासी उभा असे ॥४॥ सुरवर देव बैसले समस्त । कीर्तनी नाचत नामदेव ॥५॥ एका जनार्दनी देव कीर्तनासी । सांडोनी स्वर्गासी इंद्रराव ॥६॥

3680. (फुगड्या) फुगडी फू फुगडी घालिता उघडी राहे । लाज सांडोनि एक एकी पाहे ॥१॥ फुगडी गे अवघे मोडी गे । तरीच गोडी गे संसार तोडी गे ॥धृपद॥ मागे जे शिकलीस होतीस पोटी । तेचि विचारूनि आता उच्चारी ओठी ॥२॥

3680. ऐसा समुदाव चंद्रभागे तीरीं । तेव्हा आपुले घरी चोखा होता ॥१॥ एकादशी व्रत करती दोघेजण । उपवास जागरण निशीमाजीं ॥२॥ तीन प्रहर जाहले उपवास जागरण । चोखामेळा म्हणे स्त्रीसी तेव्हा ॥३॥ तुझिया घरासी येऊ पारण्यासी । सांगून मजसी गेला देव ॥४॥ एका जनार्दनी चोखा करी करुणा । तेव्हा नारायणा जाणवलें ॥५॥

3681. (फुगड्या) फुगडी फू सवती माझे तू । हागुनि भरले धू तुझ्या ढुंगा तोंडावरी थू ॥१॥ फुगडी घेता आली हरी । ऊठ जावो जगनोवरी ॥धृपद॥ हातपाय बेंबळ जाती । ढुंगण घोळिता लागे माती ॥२॥

3681. चोखामेळियाची ऐकोनी करुणा । चालिले भोजना देवराव ॥१॥ नामदेवासहित अवघे गणगंधर्व । इंद्रादिक देव चालियले ॥२॥ जाउनी नारद सांगे चोखियासी । तुझिया घरासी येती देव ॥३॥ ऋध्दिसिध्दि आल्या चोखियाचे घरी । जाहला ते सामोग्री भोजनाची ॥४॥ रुक्मिणीसहित आला पंढरीनिवास । चोखियाचे घरास आले वेगी ॥५॥ चोखामळा गेला पुढे लोटांगणी । उचलोनि देवांनी आलंगिला ॥६॥ एका जनार्दनी ऐसा चोखियाचा भाव । जाणोनी आले देव भोजनासी ॥७॥

3682. (हुंबरी) तुशी कोण घाली हुंबरी । साही पागल्या अठरा चारी ॥धृपद॥ सहस्र मुखावरी हरी । शेष शिणविले ॥१॥ चेंडुवासवे घातली उडी । नाथिला काळिया देऊनि बुडी ॥२॥

3682. चोख्याचे अंगणी बैसल्या पंगती । स्त्री ते वाढिती चोखियाची ॥१॥ अमृताचें ताट इंद्रें पुढे केले । शुध्द पाहिजे केले नारायणा ॥२॥ तेव्हा देवराव पाचारी चोखियासी । शुध्द अमृतासी करी वेगी ॥३॥ चोखामेळा म्हणे काय हे अमृत । नामापुढे मात काय याची ॥४॥ अमृताचे ताट घेउनी आला इंद्र । हेतु गा पवित्र करी वेगी ॥५॥ चोखियाची स्त्री चोखा दोघेजण । शुध्द अमृत तेणे केले देखा ॥६॥ चोखियाच्या घरी शुध्द होय अमृत । एका जनार्दनी मात काय सांगू ॥७॥

3683. (हमामा) मशी पोरा घे रे बार । तुझे बुजीन खालील द्वार ॥१॥ पोरा हमामा रे हमामा रे ॥धृपद॥ मशी हमामा तू घाली । पोरा वरी सांभाळी खाली ॥२॥

3683. बैसल्या पंगती चोखियाच्या अंगणी । जेवी शारंगपाणी आनंदानें ॥१॥ नामदेवासहित अवघे गणगंधर्व । इंद्रादिक देव नारदमुनी ॥२॥ चोखामेळा म्हणे दोन्ही जोडोनी कर । मज दुर्बळा पवित्र केले तुम्ही ॥३॥ यातीहीन मी अमंगळ महार । कृपा मजवर केली तुम्ही ॥४॥ पंढरीचे ब्राम्हण देखतील कोण्ही । बरें मजलागुनी न पाहती जन ॥५॥ ऐसे एकोनियां हांसती सकळ । आनंदें गोपाळ हास्य करी ॥६॥ विडे देऊनिया देवे बोळविले । इंद्रिदिक गेले स्वस्थानासी ॥७॥ पंढरीचे ब्राम्हणी चोख्यासी छळिले । तेंहीं संपादिले नारायणे ॥८॥ एका जनार्दनी ऐशी चोखियाची मात । जेवी पंढरीनाथ त्याचे घरी ॥९॥

3684. (हमामा) हमामा रे पोरा हमामा रे । हमामा घालिता ठकले पोर । करी येरझार चौर्‍यांशीची ॥१॥ पहिले पहारा रंगासि आले । सोहं सोहं से बार घेतले । देखोनि गडी ते विसरले । डाई पडिले आपणची ॥धृपद॥ दुसर्‍या पहारा महा आनंदे । हमामा घाली छंदछंदे । दिस वाडे तो गोड वाटे । परि पुढे नेणे पोर काय होते ते ॥२॥

3684. चोखियाची भक्ति कैसी । प्रेमे आवड देवासी ॥१॥ ढोरें वोढी त्याचे घरी । नीच काम सर्व करी ॥२॥ त्याचे स्त्रीचे बाळंतपण । स्वये करी जनार्दन ॥३॥ ऐसी आवड भक्तासी देखा । देव भुलले तया सुखा ॥४॥ नीच याती न मनी कांही । एका जनार्दनी भुलला पाही ॥५॥ :::::::::::::::::::::::::{}:::::::::::::::::::::::::

3685. (कांडण) सिद्ध करूनिया ठेविले कांडण । मज सांगातीण शुद्ध बुद्धि गे ॥१॥ आठव हा धरी मज जागे करी । मागिले पाहारी सेवटिचा गे ॥धृपद॥ सम तुके घाव घाली वो साजणी । मी तुजमिळणी जीवे मिळे ॥२॥

3685. दामाजीचा भाव पाहूनी श्रीहरी । अनामिका निर्धारी स्वये जाला ॥१॥ घेऊनियां द्रव्य निघाला तो हरी । जोहार जोहार करी बादशहातें ॥२॥ द्रव्य देऊनिया रसीच घेतली । भक्ताची माउली विठाबाई ॥३॥ एका जनार्दनी भक्ताचियासाठीं । धांवे पाठोपाठी भक्ताचिया ॥४॥

3686. (कांडण) सावडी कांडण ओवी नारायण । निवडे आपण भूस सार ॥१॥ मुसळ आधारी आवरूनि धरी । सांवरोनि थोरी घाव घाली ॥धृपद॥ वाजती कांकणे अनुहात गजरे । छंद माहियेरे गाऊ गीति ॥२॥

3686. संत आले वरले दिंडीं । हाती खुरक्या काखेंत मुंडी ॥१॥ पंढरपुरीं पडली होड । मुटक्या परीस धांगडगोड ॥२॥ आली वैष्णवांची मांदी । मेले डुकर बांधलें खांदी ॥३॥ एका जनार्दनी अर्थ उलटा । तो जाणे तो गुरुचा बेटा ॥४॥

3687. (काला) उपजोनिया पुढती येऊ । काला खाऊ दहींभात ॥१॥ वैकुंठी तो ऐसे नाही । कवळ काही काल्याचे ॥धृपद॥ एकमेका देऊ मुखी । सुखी घालू हुंबरी ॥२॥

3687. मजूर राऊळाचें वृत्त नेतां । तो तुरंगीं चढे मनोरथा ॥१॥ सबळ वारुवांचे उड्डाण । म्हणोनि उडों जात आपण ॥२॥ बळे उडाला माझा घोडा । परि स्मरण नाही दगडा ॥३॥ उडीसरसी घागरी पडे । एका जनार्दनी पाहुनी रडे ॥४॥

3688. (काला) याल तरी या रे लागे । अवघे माझ्या मागे मागे ॥१॥ आजि देतो पोटभरी । पुरे म्हणाल तोवरी ॥धृपद॥ हळू हळू चाला । कोणी कोणाशी न बोला ॥२॥

3688. देऊळ बांधिले कळस साधिले । स्थापन ते केले लिंगाप्रती ॥१॥ पाया जो खांदला मध्येचि भंगला । शब्द मावळला काय सांगों ॥२॥ वरिल्या मंडपा मुंगीये धरिले । त्रिभुवनी व्यापिले मकुड्यानें ॥३॥ एका जनार्दनी मंडप उडाला । देवही बुडाला देवळा सहित ॥४॥

3689. (काला) शिंके लावियेले दुरी । होतो तिघांचे मी वरी ॥१॥ तुम्ही व्हारे दोहीकडे । मुख पसरूनि गडे ॥धृपद॥ वाहाती त्या धारा । घ्यारे दोहीच्या कोंपरा ॥२॥

3689. जोशी ३६८९ ते ३६९३ मी परात्पर जोशी । होरा सांगेन संतसभेसी । माझे वचन मानाल मानसी । तरी दृढनिश्चयेसी परिसावे नाना ॥१॥ ऐका ऐका राजेश्री । प्रजा मोकदम कारभारी । शेटे महाजन चौधरी । बरवी नगरी वसविली नाना ॥२॥ रहाटकाटाचेदिवस आले । जागे सांडोनी फेरे केले । मागे कष्टबहुत भोगिलें । शेवटी फळ आले नरदेहासी नाना ॥३॥ या पंढरीत मागे बहुत आले । जोशी भविष्यसांगो गेले । त्यांचे तुम्ही नाही ऐंकीले । दगे झालेथोर थोर नाना ॥४॥ काळाचे फेरे घेऊन गेले । थोर नगराचे संहार झाले । साच मान माझ्या बोलें।जोडी करा आत्मयुक्ति नाना ॥५॥ धेडा मांगाच्यामान्यता झाल्या । उत्तम योनी भिकेस लागल्या । ते ऐका मज जोशाच्या बोला । उत्तमते पडले अधमघरीं नाना ॥६॥ नांव काय पाटीलबुवाचें । पुढीलभविष्य सांगेन साचे । वचन ऐक मज जोशाचें । तेणे तुझे समाधान होईल नाना ॥७॥ एका बायकोचीसंगत घडली । तेणे तुझी महिमा बुडाली । जुनीभाकर सरोनी गेली । गाठ पडली दरीद्राची नाना॥८।तिचा संग टाकी दादा । बरवा चालेल तुझाधंदा । साच मानी माझ्या शब्दा । सदा सर्वदा सुखीहोसी नाना ॥९॥ नांव काय आवाजींचे । कल्याणहोईल बयाचे । पुढील भविष्य सांगेन साचे । तरीतुझे तेणे समाधान होईल बये ॥१०॥ बया आणिकएक सांगतो मात । टाक कुबुद्धी पाहू दे हात । फारबरेपणा दोघांत । स्त्रीपुरूषांत बहु गोडीबये ॥११॥ विघ्न दिसते वरले आळीं । नाडुपहातोथोर थोर बळी । पूर्वपुण्ये जाहली होळी । फेरे पाळीचुकेना गे बये ॥१२॥ दहा लेकुरें जाहली आई । परी तू एकाचे सुख देखिले नाही । आता येथुन पुढेपाही । सुख होईल ते ऐक बये ॥१३॥ एका लेकीचीसासुरवाडी । अपार सुख देखशील पुढी । माझेंवचन नको मार्नु लबाडी । सत्य तुजपुढे बोलतोंबय ॥१४॥ कुबुद्धीची कांचोळी । लेऊं नको काळीचोळी । दुष्टगत झाली सगळी । ऐक नाम तुझेंबये ॥१५॥ विकल्प उडदांचा मेळावा । द्वैत तांब्याचा पाउड द्यावा । संदेह तेलाचा घटभरावा । ओवाळुन द्यावा मज जोशाकारणेबये ॥१६॥ विषम बुद्धीचे नाणे । ओंवाळुन द्यावेंमज जोशाकारणे । आपुले नि:शेष बरे करणे । तरीदान करी वेगेसी बये ॥१७॥ साच मानी माझ्याबोला । येथुनिया तुझा शनैश्वर गेला । जन्मगुरूचापालट झाला । संग घडला साधुसंतांचा बये ॥१८॥ पूर्ण जोशी जनार्दन । सुर्यवंशी रघुनंदन । तयासीअनन्य जाता शरण । वंश उद्धरण तयाचाबये ॥१९॥

3690. (काला) पळाले ते भ्याड । त्यांसि येथे झाला नाड ॥१॥ धीट घेती धणीवरी । शिंकी उतरितो हरी ॥धृपद॥ आपुलिया मती । पडली विचारी ती रिती ॥२॥

3690. संचित बरवे लिहीलें । भाग्यवंता भाग्य/ चांगलों कन्यापुत्र पोटपिकले । वेल मांडवा जाईल ॥१॥ फार दैव दुणावेल । पोटभर दोंद सुटेल । गाईम्हशीनें वाडे भरतील । उत्कृष्ट दुभतेंहोईल ॥२॥ आहे सदैव तुमचा वाडा । रोग जाईलतुमची पीडा । सज्ज जोड्या बसावया घोडा । विघ्ने जातील देशोधडा ॥३॥ यांत भुलू नकाजाईल नेट । रामनाम भजे झटपट । आहार निद्राकाम लटपट । लोभाची भारी खटपट ॥४॥ मायेचाबाजार हाट । पुढे अवघड घाट नीट । दुरून आलोंमी या पेठ । सांगतो तुम्हांला नीट । चित्त देऊनिऐका खुणा गा ॥५॥ आया बाया सांगतो नाणी । तुम्ही अवघिया धरा ध्यानीं । उठता बैसता शयनी । कांडीता दळण कांडीन ॥६॥ माता पिता बंधुबहीणी । बाळ भ्रतार सुखाची मांडणी । अंतकाळीयेईना कोणी । एकले जावे स्वर्गासी ॥७॥ कोणीसंत येतील घरा । त्यांचा आदरमान करा । अतीतअभ्यागत येती द्वारा । त्याला काही तरी दान करा । हृदयी आठवा पंढरीनाथ॥८ । लगबगा जलदीलामोल । देहगांवचा होरा जाईल । हे डोळे गांवी.दिवस मावळेल । कानपूरचे कवाडे लागतील ॥९॥ तोंडापूर ओस पडेल । दांतवाडीचा मार्ग मोडेल । नाक गांवी गळती लागेल । सरतीचा डौलबिघडेल ॥१०॥ मग सरेल अवघी हवा । कांहीविचार आपुल्या जीवा । कांही घडली नाही सेवा । शुद्ध हरपेल गाळ वेडगांवा । बैसली जागाउठवेना ॥११॥ जेणे अंधळे भोळे अज्ञान । यांनागुरूसंत देती ज्ञान । दिला मंत्र तो घर बुडवुन । आपुल्या स्वहिताकारणें । साठसहस्त्र ऋषीजनदुर्वास श्रेष्ठ भोजन ॥१२॥ ह्या कंसाचें घरी । सहामहिने अवद भारी । मिष्टान्न नानापरी । अंती गेलेयमपुरीं । सेवकिला दुर्योधना ॥१३॥ महासंकटेआली थोर । यमपुरीची ऐका खबर । ऐशी हजारकोस चौफेर । तिथे नरककुंड अघोर । भारी दु:खाचेंडोंगर । समर्थ राजा इंद्र गरीबाचा पाड काय बरे ॥१४॥ तळमळ व्यथा भोगिती । ऐकावयाची गती । वडील करूणा भाकीती । वैश्य कल्याण चिंतीती । दया नाही उपाय चालेना गा ॥१५॥ सांगतोअनुसंधान । हित होईल तुमचे कारण । संतांचेसंगतीने पंगती पवित्र पावन ॥१६॥ द्वारीतुळशीवृंदावन । एकादशी व्रत नेमाने । हरिदासाचेसंगतीनें । हरिकथा पुराण श्रवणा ॥१७॥ कोटीकुळ्या होतील पावन । वैकुंठी त्यांचे पेण । एकाजनार्दनी सांगतो प्रसन्न । नाम श्रेष्ठ पतीतपावनगा ।॥१८॥

3691. (काला) धाले मग पोट । केला गड्यांनी बोभाट ॥१॥ ये रे ये रे नारायणा । बोलो अबोलण्या खुणा ॥धृपद॥ खांद्यावरी भार । ती शिणती बहु फार ॥२॥

3691. माझा शकुन ऐका भाई । चार वेददेती ग्वाही । सहा शास्त्रं वदती पाही । तेचि धरूनीरहा ॥१॥ सावध नाना सावध नाना । समज कांहीतरी धरी मना ॥धृ.॥ नका जाऊ आडवाटे । तेथे'लागती चपेटे । दांत विचकुनी पडसी नेटे । उगेचपहा ॥२॥ गेले सरले मागील फेरे । आता दिवसआले बरे । विघ्न नाहींसे जाले सारें । सावध रहा ॥३॥ एका जनार्दनींचा जोशी । होरा सांगतोसंतांसी । ऐकता जातील मोक्षपदासी । नायकतापडतील चौऱ्याऐंशी । हेंचि पहा ॥४॥

3692. (काला) पाहाती गौळणी । तव पालथी दुधाणी ॥१॥ म्हणती नंदाचिया पोरे । आजि चोरी केली खरे ॥धृपद॥ त्याविण हे नासी । नव्हे दुसरिया ऐसी ॥२॥

3692. येथुनि पुढे बरें होईल । भक्‍तिसुखे दोंद वाढेल । फेरा चौर्‍यांशीचा चुकेल । धन मोकाशी ॥१॥ मी आलो रायाचा जोशी । होर ऎका दादांनो॥ध्रु॥मनाजी पाटील देहगावचा । विश्वास धरु नका त्याचा । हा घात करील नेमाचा । पाडील फशी ॥२॥ वासना बायको शेजारिण । झगडा घाली मोठी दारुण । तिच्या पायी नागवण । घर बुडविसी॥३ । एका जनार्दन कंगाल जोशी । होरा सांगतो लोकांसी । जा शरण सद्‌गुरुंसी । फेर चुकवा चौर्‍याऎंशी ॥४॥

3693. (काला) आता ऐसे करू । दोघा धरूनिया मारू ॥१॥ मग टाकिती हे खोडी । तोंडी लागली ते गोडी ॥धृपद॥ कोंडू घरामधी । न बोलोनि जागो बुद्धी ॥२॥

3693. आम्ही अलक्षपुरीचे जोशी । शकुन सांगू निश्चयेसी । तेणे चुकतीचौर्‍याऎंशी । मी निर्गुणपुरींचा जोशी ॥१॥ होरा ऎका दादांनो॥ध्रु॥नका जाऊ मना मागे । थोर थोरा जाहले दगे । मी बोलत नाही वाउगे । सावध रहा दादांनो ॥२॥ वासना वाईट ही बा थोर । पुरविले लहान थोर । फिरतीचौर्‍याऎंशी लक्ष घर । पडाल फशी दादांनो ॥३॥ एका जनार्दनी जोशी । सांगेन शकुन सर्वत्रांसी । रामनाम वाचेसी । तेणे तरती विश्वासी दादांनो ॥४॥