वारकरी रोजनिशी

132. राग बिलावल लेता लेता रामनाम रे, लोकड़िया तो लाजो मरै छे । हरि मंदिर जाता पांवड़िया रे दूखै, फिर आवै आखो गाम रे । झगड़ो धाय त्या दौड़ीने जाय रे, मूकीने घर ना काम रे॥

132. प्यारे दरसन दीज्यो आय, तुम बिन रह्यो न जाय॥ जल बिन कमल, चंद बिन रजनी । ऐसे तुम देख्या बिन सजनी॥ आकुल व्याकुल फिरू रैन दिन, बिरह कलेजो खाय॥ दिवस न भूख, नींद नहि रैना, मुख सू कथत न आवै बैना॥

132. ऋषी पत्नांकडे अन्नाची मागणी. गडियांसी तेव्हा सांगितले देवे । स्त्रियांसी सांगावे जाऊनिया ॥१॥ नको कृष्णा द्वीज आम्हांसी मारिती । अभय श्रीपती त्यांसी देत ॥२॥ त्वरे करोनिया गेले स्त्रियांपाशी । सांगितले त्यांसी वर्तमान ॥३॥

132. नामपाठे निवृत्ति ज्ञानदेवा उपदेशी । ओहं सोहं कोहं साक्षी केले ॥१॥ तिन्हीपरता बोध तयासी बोधिला । नामपाठे झाला शांतरुप ॥२॥ जनार्दनाचा एक गमोनी मनासी । लागतो चरणांसी जनार्दना ॥३॥

132. भिन्न माध्यान्हीं रात्रीं नारी । विरह करी बैसोनि अंतरी । केधवा भेटले श्रीहरी । तो नवल जाले अंतरी वो ॥१॥ अवचित घडला संतसंग । विरहाचा झाला भंग । तुटोनि गेला द्वैतसंग । फिटला जन्ममरणाचा पांग वो ॥२॥ एका जनादनीं संतसंग । फिटला संसारपांग । विरह गेला देहत्याग । सुखे सुख झाले अनुराग वो ॥३॥

132. लोक सकळहि बाहेरी येती । तव निर्मळ गगन शुध्द गभस्ती । नवा चारा धेनुवा चरती । आणि दुभती यथेष्ट ॥१॥

132. न देखो सादृश्य हारपे पै दृश्य । उपनिषदांचे पै भाष्य हारपले ॥१॥ ते रूप उघडे कृष्णरूप खेळे । गोपाळांचे लळे पुरविले ॥२॥ न घडे प्रपंच नाही त्या आहाच । सर्वरूपे साच हरि आम्हा ॥३॥ निवृत्तिचे पर कृष्ण हा साचार । सर्व हा आचार कृष्ण आम्हा ॥४॥

133. येथे दुसरी न सरे आटी । देवो भेटी जावया ॥१॥ तोचि ध्यावा एक चित्ते । करुनि रिते कलेवर ॥२॥ षड्‍ऊर्मी हृदयांत । यांचा अंत पुरवूनि ॥३॥ तुका म्हणे खुंटे आस । तेथे वास करी तो ॥४॥

133. नानापरी समजाविते परी न राहे श्रीहरी । दहींभात कालवोनि दिला वेगी झडकरी । कडेवरी घेऊनिया फिरले मी दारोदारी ॥१॥ राधे राधे राधे राधे घेई शामसुंदरा । नेई आता झडकरी आपुलिया मंदिरा ॥धृ॥ क्षणभरी घरी असता करी खोडी शारंगपाणी । खेळावया बाहेरी जाता आळ घेती गौळणी ।

133. माझा नामा मज देंई । जीव देईन तुझे पायी ॥1॥ पुंडलिका भुलविले । तैसे माझिया बाळा केले ॥2॥ ते गा न चले मजपाशी । दे गा माझ्या नामयासी ॥3॥ तुझ्यासंगे जे जे गेले । ते त्वा जितेचि मारीले ॥4॥

133. जे शंभूने धरिले मानसी । तेचि उपदेशिले गिरीजेसी ॥ नाम बरवे बरवे । निज मानसी धरावे ॥ गंगोदकाहुनीनिके । गोडी अमृत जाले फिके ॥ शीतळ चंदनाहुनी वरते । सुंदर सोनियाहुनि परते ॥

133. जीविंचा जिवलग प्राणांचा तो प्राण । धरीन चरण जीवे भावे ॥१॥ आषाढी-कार्तिकी पंढरीची वारी । होईल तया घरी पशुयाती ॥२॥ विठ्ठल नामाचा छंद जया मनी । संसार काचणी तया नाही ॥३॥ चोखा म्हणे नाही दुजा छंद मनी । जागृती स्वप्नी पंढरिराव ॥४॥

133. रूप नसोनिया डोळियांसी दिसे । तेजही प्रवेशे नेत्रांमाजी ॥१॥ ते रूप चोरटे ओळखे तू चित्ता । बुद्धीचा आरूता पैस जेथे ॥२॥

133. राग मलार लागी मोहि नाम-खुमारी हो॥ रिमझिम बरसै मेहड़ा भीजै तन सारी हो । चहुंदिस दमकै दामणी गरजै घन भारी हो॥

133. प्रगट भयो भगवान॥धृ०॥ नंदाजीके घर नौबद बाजे । टाळ मृदंग और तान॥१॥ सबही राजे मिलन आवे । छांड दिये अभिमान॥२॥ मिराके प्रभु गिरिधर नागर । निशिदिनी धरिजे ध्यान॥३॥

133. घरा जावे ऐसे सांगे पुरुषोत्तम । ऐकोनिया श्रम फार होय ॥१॥ दयानिधि ऐके अगा मेघश्यामा । धाडू नको आह्मा येथूनिया ॥२॥ तुजसाठी आह्मी सोडिले भ्रतारा । चरणी देई थारा देवराया ॥३॥ देव ना संसार आम्हा झाले कृष्णा । सांगावे हे कोणा दु:ख आता ॥४॥

133. विषय विरह गुंतले संसारी । तया जन्म जन्मातरीं फेरी । कोणी न सोडवी निर्धारी । यालागी न गुंता संसारी ॥१॥ मज सोडवा तुम्ही संतजन । या विषयविरहापासोन ॥धृ.॥ क्षणिक विषय संसार । भरला दिसे भवसागर । यांतुनी उतरीं पैलपार । संतसंग मिळविया ॥२॥ यासी शरण गेलिया वांचुनी । संतसंग न जोडे त्रिभुवनी । शरण एकाभावे जनार्दनी । विरह गेला समूळ निरसोनी ॥३॥

133. मग तो उतरुनिया गिरी । आले गोकुळा भीतरी । तव धावोनिया नरनारी । लोटांगणे घालिती ॥१॥

133. नाही त्या आचारु सोंविळा परिवारु । गोकुळी साचारु अवतरला ॥१॥ गाई चारी हरी गोपवेष धरी । नंदाचा खिलारी ब्रह्म झाले ॥२॥ ध्याताति धारणे चिंतिताती मौन्ये । योगियांची मने हारपति ॥३॥ निवृत्ति म्हणे ते वसुदेवकुळी । अवतार गोकुळी घेतलासे ॥४॥

134. येणे बोधे आम्ही असो सर्वकाळ । करु हे निर्मळ हरिकथा ॥१॥ आम्ही भूमीवरी एक पै दैवाचे । निधान हे वाचे सांपडले ॥२॥ तरतील कुळे दोन्ही उभयता । गाता आइकता सुखरुप ॥३॥ न चळे हा मंत्र न म्हणे यातीकुळ । नलगे काळ वेळ विचारावी ॥४॥

134. तुझे श्रीमुख सुंदर । कुसुम शुभकांति नागर । कासे पीतांबर मनोहर । पाहुनी भुल पडली करुणाघना ॥१॥ मुरली नको वाजवु मनमोहना ॥धृ॥ सर परता होय माघारा । देहभाव बुडाला सारा ।

134. धरा सतराचा हो मेळा । कारखाना झाला गोळा । वाजविती आपुल्या कळा । प्रेमबळा आनंदे ॥1॥ झडतो नामाचा चौघडा । ब्रह्मी ब्रह्मरुपीचा हुडा । संत ऐकताती कोडां । प्रेमबळा आनंदे ॥2॥

134. भक्तीचे ते ज्ञान वाचे नारायण । दया ते संपूर्ण सर्वाभूती ॥ ज्ञान नारायण ध्यान नारायण । वाचे नारायण सर्वकाळ ॥

134. जे कांही करितो ते वायाचि जाय । न कळे उपाय साच कांही ॥१॥ धरू आता गोडू लागतसे कडु । तैसा हा उघड माया मोह ॥२॥ नाथिलेंचि सारे मृगजळ प्राणी । काय लाभ हानि पाहतिया ॥३॥ चोखा म्हणे ऐसे वांयाचि सकळ । वाटते नवल मज याचे ॥४॥

134. पृथ्वीयेचा गंध उदकीचा रस । तेजामाजी अंश आत्मयाचा ॥१॥ परी तो न दिसे ज्ञानचक्षूविण । पाहिजे अंजन गुरूकृपेचे ॥२॥

134. राग धानी री, मेरे पार निकस गया सतगुर मार्‌या तीर । बिरह-भाल लगी उर अंदर, व्याकुल भया सरीर॥ इत उत चित्त चलै नहि कबहूं, डारी प्रेम-जंजीर ।

134. प्रभु जी तुम दर्शन बिन मोय घड़ी चैन नही आवड़े ॥टेक ॥ अन्न नही भावे नींद न आवे विरह सतावे मोय । घायल ज्यू घूमू खड़ी रे म्हारो दर्द न जाने कोय ॥१ ॥ दिन तो खाय गमायो री, रैन गमाई सोय ।

134. इंद्रगर्वपरिहार इंद्राचा विभाग भक्षी चक्रपाणी । रूप गोवर्धना धरू-निया ॥१॥ क्रोधावला इंद्र गौळिया निंदीत । दावीन सामर्थ्य तुम्हा आता ॥२॥ पोरांच्या बुद्धीने वर्तताती सर्व । धरूनिया गर्व तेची करी ॥३॥

134. ऐशीं निर्धारे विरहिण करी । परेपरता देखेन श्रीहरी । मन पवन साधन न करी । संतसंग घडलिया धन्य संसारी ॥१॥ धन्य धन्य संतमहिमा । विरह गेला पावले सुखधामा ॥धृ.॥ नामविरहित विरह तो कोण । विषय विरह थुंकीन मी जाण । नामांवांचुनी नेणे साधन । तो विरह न व्हावा पुर्ण ॥२॥ एका जनार्दनी सत्य वचन । विरहविरह गेला मुळीहून । नाम जपता स्थिर झाले मन । विरह गेला त्यागुना ॥३॥

134. इंद्र म्हणे गा देवदेवा । न कळती आम्हा तुझिया मावा । कळसूत्री ते विश्रवलाघवा । करिसी घडामोडी स्वर्गाच्या ॥१॥

134. अजन्मा जन्मला अहंकार बुडाला । बोध पै ऊठिला गोकुळी रया ॥१॥ आपरूपे गोकुळी आपरूपे आप । अवघेंचि स्वरूप हरिचे जाणा ॥२॥ रूपाचे रूप सुंदर साकार । गोकुळी निर्धार वृंदावनी ॥३॥ निवृत्तीचे पुण्य वेणु वाहे ध्वनि । जनमनमोहनि एकरूप ॥४॥

135. आधिल्या भ्रतारे काम नव्हे पुरा । म्हणोनि व्यभिचारा टेकलिये ॥१॥ रात्रंदिवस मज पाहिजे जवळी । क्षण त्या निराळी न गमे घडी ॥२॥ नाम गोष्टी माझी सोय सांदा आता । रातले अनंता तुका म्हणे ॥३॥

135. मनमोहन मुरलीवाला । नंदाचा अलबेला ॥१॥ भक्तासाठी तो जगजेठी । कुब्जेसी रत झाला ॥२॥ विदुराघरच्या भक्षुनि कण्या । परमानंदे धाला ॥३॥ भक्तिसुखे सुखावला । एका जनार्दनी निमाला ॥४॥

135. विठोबा चला मंदिरांत । गस्त हिंडती बाजारांत ॥1॥ रांगोळी घातली गुलालाची । शेज म्या केली पुष्पांची ॥2॥ समुया जळती अर्ध रात्री । गळ्यांमध्ये माळ मोत्यांची ॥3॥ नामदेवाला सांपडले माणिक । घेतले जनीने हातात ॥4॥

135. कर्माचिया रेखा । नुलंधिती अशेषा । म्हणोनि विशेषा । केशव सेवा ॥ रामकृष्ण माळा । घाला पा रे गळा । अखंड जीवनकळा । राम जपा ॥

135. जे नेणते ना जाणे भले । ते त्वा भुलविले तयासी ॥१॥ धन्य दैवाचा आगळा । काय वर्णू तुझी लीला ॥२॥ माझिया बापाते गिंवसिले । मोकळेंचि उभे केले ॥३॥ कैसा हा तुझा नवलाव । चोखा म्हणे देवांचा तू देव ॥४॥

135. राग धानी मोहि लागी लगन गुरुचरणन की । चरण बिना कछुवै नाहि भावै, जगमाया सब सपननकी॥ भौसागर सब सूख गयो है, फिकर नाहि मोहि तरननकी ।

135. स्वामी सब संसार के हो सांचे श्रीभगवान ॥ स्थावर जंगम पावक पाणी धरती बीज समान । सबमे महिमा थांरी देखी कुदरत के कुरबान ॥ बिप्र सुदामा को दालद खोयो बाले की पहचान ।

135. काकुळती येती सकळिक लोक । पाहासी कौतुक काय आता ॥१॥ मागे बहुतापरी रक्षियले आह्मा । अगा पुरुषोत्तमा दीनबंधु ॥२॥ कोण तुजविण आह्मांसि रक्षिता । उदारा अनंता जगजेठी ॥३॥ शरण शरण अगा वासुदेवा । अच्युता माधवा नारा-यणा ॥४॥

135. रात्रदिवस मन रंजलें । हरिचरणी चित्त जडले । विरहाचें दुःख फिटले । धन्य झाले संसारी ॥१॥ विरह गेला सुख झाले वो माया । पुढतोपुढती आनंद न समाये ॥धृ.॥ संतसंग घडला धन्य आजी । मोह ममता तुटली माझी । भ्रांती फिटोनि गेली सहजीं । विरह गेला सुख झाले आजी ॥२॥ धन्य धन्य संतसंगती । अवधी झाली विश्राती । एका जनार्दनी चिंत्तीं । विरहभ्रांति निरसली ॥३॥

135. यावरी कंस भयाभीत । कृष्णभये उव्दिग्नचित्त । बैसला असता निजमंदिरांत । तव आला अकस्मात रजक बळिया ॥१॥

135. परेसि परता न कळे पै शेषा । तो गौळिया अशेषा माजी हरी ॥१॥ भाग्य पै फळले नंदाघरी सये । यशोदा पै माय परब्रह्माची ॥२॥ गौळिये नांदती गोधनाचे कळप । त्यामाजि स्वरूप कृष्णमूर्ति ॥३॥ निवृत्तीचे ध्यान गोपाळ आमुचा । आता जन्म कैचा भक्तजना ॥४॥

136. हाचि नेम आता न फिरे माघारी । बैसले शेजारी गोविंदाचे ॥१॥ घररिघी झाले पट्टराणी बळे । वरिले सावळे परब्रम्ह ॥२॥ बळियाचा अंगसंग झाला आता । नाही भय चिंता तुका म्हणे ॥३॥

136. कशी जाऊ मी वृंदावना । मुरली वाजवी कान्हा ॥धृ॥ पैलतीरी हरी वाजवी मुरली । नदी भरली यमुना ॥१॥ कासे पितांबर कस्तुरी टिळक । कुंडल शोभे काना ॥२॥ काय करु बाई कोणाला सांगू । नामाची सांगड आणा ॥३॥

136. लोलो लागला अंबेचा । विठाबाई आनंदीचा ॥1॥ आदि ठाणे पंढरपूर । नांदे कान्हाई सुंदर ॥2॥ गोणाईने नवस केला । देवा पुत्र देंई मला ॥3॥ शुद्ध देखोनिया भाव । पोटी आले नामदेव ॥4॥

136. नाम पवित्र आणि परिकरु । कल्पतरुहुनि उदारु । ते तु धरी का रे सधरु । तेणे तरसी भव दुस्तरु ॥ नरहरिनाम उच्चरी । तेणे तरसी भवसागरी ॥ जपे न लाहसी तपे न लाहसी । क्रिये षट्कर्मे न पवसी ।

136. तुमच्या चरणी जे कांही आहे । ते सुख पाहे मज द्यावे ॥१॥ सर्वासी विश्रांति तेथे मन ठेवी । ते सुख शांति देई मज देवा ॥२॥ सर्वांभूती दया संतांची ते सेवा हेचि देई देवा दुजे नको ॥३॥ चोखा म्हणे आणिक दुजे नको कांही । जीव तुझे पायी देईन बळी ॥४॥

136. बोध नंद बुधि यशोदा गोकुळी । जन्म झाला कुळी गौळियाचे ॥१॥ ते रूप सावळे पहा डोळेभरी । बाह्य अभ्यंतरी वोतप्रोत ॥२॥

136. राग पीलू देखत राम हंसे सुदामाकू देखत राम हंसे॥ फाटी तो फूलडिया पांव उभाणे चरण घसे । बालपणेका मिंत सुदामा अब क्यू दूर बसे॥

136. बरसै बदरिया सावन की सावन की मनभावन की । सावन मे उमग्यो मेरो मनवा भनक सुनी हरि आवन की ।

136. सकळिका तेव्हा देवे आश्वासिले । इंद्रे हे मांडिले विघ्न येथे ॥१॥ महेंद्राच रंक करीन क्षणांत । पाहे पुरुषार्थ दावीन मी ॥२॥ रक्षिणार यांसी आहे मी गोविंद । उतरीन मद तुझा आता ॥३॥ शरणागता मारी ऐसा कोण थोर । मशक पामर पाहू आता ॥४॥

136. आनुपातें विरहिण बैसे । का वो कर्म बळिवंत दिसे । संगवर्जित मज झाले ऐसे । कोणी योगे भेटी नसे ॥१॥ मज भेटवा संतसंगती । तेणे निवारेण सर्व भ्रांती ॥धृ.॥ विरहे बहुत पीडिली बाळा । कोन शांतवी तया अबलां । वेधे श्रीरंग जीवी लागला । तया भेटलीया सुख होईल तयाला ॥२॥ नेणे आपपरावे दुजे कांही । विरहे विरह जडला हृदयी । कोण सोडवी गुरु मज देही । या विराहा अंतपार नाही ॥३॥

136. जरी तो येईल येथे हरी । तरी मी सहसा विलंब न करी । धोपटूनिया शिळेवरी । तेच क्षणी टाकीन ॥१॥

136. ज्या रूपा कारणे वोळंगति सिद्धि । हरपती बुद्धी शास्त्रांचिया ॥१॥ ते रूप साजिरे गोकुळी गोजिरे । यशोदे सोपारे कडिये शोभे ॥२॥ न संटे त्रिभुवनी नाकळे साधनी । नंदाच्या आंगणी खेळे हरी ॥३॥ निवृत्ति निधडा रूप चहू कडा । गोपाळ बागडा गोकुळी वसे ॥४॥

137. अवघा भार वाटे देवा । संतसेवा न करिता ॥१॥ कसोटी हे असे हाती । सत्य मूर्ती भगवंत ॥२॥ चुकलोंसा दिसे पंथ । गेले संत तो ऐसा ॥३॥ तुका म्हणे सोंग वाया । कारण या अनुभवे ॥४॥

137. भुलविले वेणुनादे । वेणु वाजविला गोविंदे ॥१॥ पांगुळले यमुनाजळ । पक्षी राहिले निश्चळ ॥२॥ तृणचरे लुब्ध झाली । पुच्छ वाहुनिया ठेली ॥३॥ नाद न समाये त्रिभुवनी । एका भुलला जनार्दनी ॥४॥

137. नामदेवा पुत्र झाला । विठो बारशासी आला ॥1॥ आंगडे टोपडे पेहरण । शेला मुंडासा घेऊन ॥2॥ माझ्या जीवाच्या जीवना ॥ नाम ठेवी नारायणा ॥3॥ जनी म्हणे पांडुरंगा । नांव काय ठेवू सांगा ॥4॥

137. यमधर्म सांगे दूता । परिसावी निजकथा । जेथे रामनाम वार्ता । तया देशा नव जावे ॥ नाम महादोषा हरण । नाम पतितपावन । नाम कालिमलदहन । भवबंधन मोचक ॥

137. तुमच्या कृपेचे पोसणे मी हरी । तुम्हांविण दु:ख वारी कोण माझे ॥१॥ भवताप श्रम निवारी दयाळा । मागणे गोपाळ हेचि असे ॥२॥ काया वाचा मने संतांची ते सेवा । आन नको हेवा दुजा कांही ॥३॥ चोखा म्हणे देवा नको धरू दुजे । उतरा हे वोझे संसाराचे ॥४॥

137. आकाशीचा सूर्य जळात बिंबला । तरी काय बुडाला तयामाजी ॥१॥ तैसा या शरीरी अलिप्तचि असे । इंद्रियसमरसे असोनिया ॥२॥

137. राग नीलांबरी सूरत दीनानाथ से लगी तू तो समझ सुहागण सुरता नार॥ लगनी लहंगो पहर सुहागण, बीतो जाय बहार । धन जोबन है पावणा रो, मिलै न दूजी बार॥

137. प्रभुजी थे कहा गया नेहड़ो लगाय । छोड़ गया बिस्वास संगाती प्रेमकी बाती बलाय॥ बिरह समंद मे छोड़ गया छो, नेहकी नाव चलाय । मिरा के प्रभु कब र मिलोगे, तुम बिन रह्यो न जाय॥

137. राहा याचे तळी आनंदे करूनी । मानू नका मनी भय याचे ॥१॥ पाहू किती दिवस पडतो पाऊस । धरीन नि:शेष प्रलयांत ॥२॥ सांगतांचि ऐसे राहाती सकळ । वर्णिताती बळ परस्परे ॥३॥ सौंगडे म्हणती तेव्हा ते समस्त । लावी कीरे हात सकळीक ॥४॥

137. युगायुगीं पीडिली विरहिणी । नाठवी ध्यानीं मनी चक्रपाणी । म्हणोनी वियोगाची जाचणी । तो भेंटला संतसंग साजणी ॥१॥ विरह गेला सुख झाले अपार । जन्मोजन्मी ची तुटे वेरझार वो ॥धृ.॥ घडता संतसंग विश्रांती । तुटली माया पडळभ्रांति । भव संसार याची झाली शांती संतमहिमा वर्णावा किती ॥२॥ महिमा वर्णिता विरहा फिटले । एका जनार्दनी तया भेटलें । सुख अनुभवे अंतरी दाटले । विरहाचें बीज भाजिले वो ॥३॥

137. राजा म्हणे रजकहि गाठी । आहेत पांचशे आणिक जेठी । मातंगकुळवई ही उग्रदृष्टी । सोडिता वरी झगटेल ॥१॥

137. न साहात दुजेपण आपणचि आत्मखुण । श्रुति जेथे संपूर्ण हरपती ॥१॥ देवरूप श्रीकृष्ण योगिया संजीवन । ते रूप परिपूर्ण आत्माराम ॥२॥ न दिसे वैकुंठी ते योगियांचे ध्यानबीज । तो गोपाळाचे काज हरि करी ॥३॥ निवृत्ति गयनि हरि उच्चारिता माजी घरी । होती मनोरथ पुरी कामसिद्धी॥४॥

138. पिकलिया सेंद कडुपण गेले । तैसे आम्हा केले पांडूरंगे ॥१॥ काम क्रोध लोभ निमाले ठायींचि । सर्व आनंदाची सृष्टि झाली ॥२॥ आठव नाठव गेले भावाभाव । झाला स्वयमेव पांडुरंग ॥३॥ तुका म्हणे भाग्य या नांवे म्हणीजे । संसारी जन्मीजे याचिलागी ॥४॥

138. चला बाई वृंदावनी रासक्रीडा पाहु । नंदाचा बाळ येणे केला नवलाऊ ॥१॥ कल्पनेची सासु इचा बहुताचि जाचु । देहभाव ठेऊनी पायी ब्रह्मपदी नाचू ॥२॥ सर्व गर्व सोडूनी बाई चला हरीपाशी । द्वैतभाव ठेवुनि पायी हरिरुप होसी ॥३॥ एका जनार्दनी विश्वव्यापक हा देव । एक एक पाहता अवघे स्वप्नवत वाव ॥४॥

138. हाटी जायाचि तांतडी । नामा होता पैल थडी ॥1॥ म्हणे जा गे आणा त्यासी । नाही तरी मी उपवासी ॥2॥ जनी धावत चालली । मागे विठ्‌ठल माउली ॥3॥

138. तत्त्वमस्यादि वाक्य उपदेश । नामाचा अर्धांश नाही तेथे । म्हणोनी नामसंकीर्तन करिता । जवळी जोडलासि आता । क्षणु भरी न विसंबे । जिवाचिया जीवना रया ॥ नाम निजधीर गर्जती वैष्णव वीर । कळीकाळ यमाचे भार । पळाले तेथे ॥

138. तुम्हांसी शरण बहुत माग आले । तयांचे साहिले अपराध ॥१॥ तैसा मी पामर यातिहीन देवा । माझा तो कुढावा करा तुम्ही ॥२॥ नाही अधिकार उच्छिष्टा वेगळा । म्हणवोनी कळवळा पाळा माझा ॥३॥ चोखा म्हणे मज कांही ते न कळे । नामाचिया बळे काळ कंठी ॥४॥

138. कवणे ठायी असे कवणे ठायी नसे । ऐसे तो मानसे चोजवेना ॥१॥ यालागी सद्गुरू बोलती जे भावे । आत्मा तो स्वभावे कळावया ॥२॥

138. राग काफी-ताल द्रुत दीपचंदी मुखडानी माया लागी रे, मोहन प्यारा । मुघडु मे जियु तारूं, सव जग थयु खारूं, मन मारू रह्यु न्यारू रे । संसारीनु सुख एबुं, झांझवाना नीर जेवुं, तेने तुच्छ करी फरीए रे ।

138. प्रभु तुम कैसे दीनदयाळ॥धृ०॥ मथुरा नगरीमो राज करत है बैठे । नंदके लाल॥१॥ भक्तनके दुःख जानत नही । खेले गोपी गवाल॥२॥ मिरा कहे प्रभू गिरिधर नागर । भक्तनके प्रतिपाल॥३॥

138. राहिला पाऊस निघावे बाहेर । सांगे विश्वंभर सक-ळांसी ॥१॥ दीनबंधू तेव्हा ठेवी पर्वतासी । भेटती देवासी सकळीक ॥२॥ आयुष्य बहुत तुज होवो कृष्णा । वांचविले प्राणा सकळांच्या ॥३॥ विष्णुदास नामा ओंवाळून जाय । येगे माझे माय भेटी देई ॥४॥

138. बोला बोल विरहिणी बोले । गगनी चांदणे शुद्ध शोभले । त्यामाजीं घनसांवळे खेळे । कर्मदशें वियोग जाला बळे ॥१॥ दावा गे दावा गे कृष्णवदन । विरहाचें दुःख् दारुण कोण्या कर्मे झाले खंडन । का हो यदुनंदन न बोले ॥२॥ विरहतांपे तापलं भारीं । कोण आता दुजा निवारी । श्रीगुरु भेटला झडकरी । एका जनार्दनी दाविला श्रीहरी ॥३॥

138. म्हणती पाठवावा अक्रूर । कृष्णी त्याचा मित्राचार । त्याचे नुलंघी तो उत्तर । सहसा प्राण गेलिया ॥१॥

138. सूर्याते निवटी चंद्राते घोंटी । उन्मनि नेहटी बिंबाकार ॥१॥ ते रूप सावळे योगियाचे हित । देवांचे दैवत कृष्णमाये ॥२॥ सत्रावी उलंडी अमृत पिऊनि । ब्रह्मांड निशाणी तन्मयता ॥३॥ निवृत्ति अंबु हे वोळले अमृत । गोकुळी दैवत नंदाघरी ॥४॥

139. मुक्त होता परि बळे झाला बद्ध । घेऊनिया छंद माझे माझे ॥१॥ पाप पुण्य अंगी घेतले जडून । वर्म नेणे कोण करिता तो ॥२॥ तुका म्हणे गेले व्यर्थ वायांविण । जैसा मृग शीण मृगजळी ॥३॥

139. अधरी धरुनि वेणु । वाजविला कुणी नेणु ॥१॥ प्रात:काळी तो वनमाळी । घेऊनि जातो धेनु ॥२॥ उभी मी राहे वाट मी पाहे । केव्हा भेटेल मम कान्हु ॥३॥ एका जनार्दनी वाजविला वेणु । ऐकता मन झाले तल्लीनु ॥४॥

139. पुंडलिकापाशी । नामा उभा कीर्तनासी ॥1॥ येऊनिया पांडुरंगे । स्वये टाळ धरी अंगे ॥2॥ गाऊ लागे बरोबरी । नाही बोलायाची उरी ॥3॥ स्वर देवाचा उमटला । दासी जनीने ओळखिला ॥4॥

139. अशौचिया जपो नये । आणिकांते ऐको नये । ऐसिया मंत्राते जग बिहे । त्याचे फळणे थोडे परी क्षोभणे बहु । तैसा मंत्रराज नव्हे रे ॥ नारायण नाम नारायण नाम । नारायण नाम म्हणका रे रे ।

139. तुम्ही आता उपेक्षिता । काय चाले माझी सत्ता ॥१॥ तुमच्या उच्छिष्टाचा दास । ऐसा माझा विश्वास ॥२॥ नामा वांचोनि कांही नेणे । हेँचि दृढ धरिले मने ॥३॥ चोखा म्हणोनी पडतो पाया । कृपा करा देवराया ॥४॥

139. सत्य म्हणता माया ज्ञान लया जाय । असत्य तरी नव्हे कदा काळी ॥१॥ जाणती अनुभव ज्ञान दृष्टिरूप । मायेचे अमूप रूप वाढे ॥२॥

139. राग मिश्र काफी- ताल तिताला अब तौ हरी नाम लौ लागी । सब जगको यह माखनचोरा, नाम धर्‌यो बैरागीं॥ कित छोड़ी वह मोहन मुरली, कित छोड़ी सब गोपी ।

139. प्रभुजी थे कहाँ गया, नेहड़ो लगाय । छोड़ गया बिस्वास संगाती प्रेम की बाती बलाय ॥ बिरह समंद मे छोड़ गया छो हकी नाव चलाय । मिरा के प्रभु कब रे मिलोगे तुम बिन रह्यो न जाय ॥

139. वाहातसे नेत्री इंद्राचिये नीर । अपराधी थोर देवराया ॥१॥ क्षमा करी आता अच्युता अनंता । अगा कृष्ण-नाथा दीनबंधू ॥२॥ तुझिया दासासी दु:ख म्या दिधले । भ्रांतीने मोहिले मन माझे ॥३॥ दावी तुज थोरी न करींच सेवा । करा दंड देवा मजलागी ॥४॥

139. वनक्रीडा - अभंग १३९ ते १४७ उठोनि एके दिनी म्हणे यशोदा कान्हया । गोधनें घेऊनियां जाई वनासी लवलाह्मा ॥१॥ सवे मिळालें चिमणे सवंगडी । शिदोरी काठी कांबळी जाळी घेती आवडी ॥२॥ एका जनार्दनी गाई सोडिल्या सार्‍या । रामकृष्ण सवंगडीया देव येती पहावया ॥३॥

139. कृष्ण बळियामाजि बलिष्ट । कृष्ण अवघिया देवा श्रेष्ठ । तैसाचि बळिरामही उध्दट । भरील घोट देखता ॥१॥

139. न साधे योगी न संपडे जगी । ते नंदाच्या उत्संगी खेळे रूप ॥१॥ कृष्ण माझा हरी खेळतो गोकुळी । गोपिका सकळी वेढियेला ॥२॥ गाईचे कळप गोपाळ अमुप । खेळतसे दीप वैकुंठीचा ॥३॥ निवृत्ति दीपडे वैकुंठे साबडे । यशोदामाये कोडे चुंबन देत ॥४॥

140. माझे गडी कोण कोण । निवडा भिन्न यांतुनी ॥१॥ आप आपणामध्ये मिळो । एक खेळो एकाशी ॥२॥ घाबरियांच्या मोडा काड्या । धडा भ्याडा वळतिया ॥३॥ तुका म्हणे देवापाशी । विटाळशी नसावी ॥४॥

140. तुझ्या मुरलीचा ध्वनी । अकल्पित पडिला कानी । विव्हळ झाले अंतःकरणी । मी घरधंदा विसरले ॥१॥ अहा रे सांवळीया कैशी वाजविली मुरली ॥धृ॥ मुरली नोहे केवळ बाण । तिने हरीला माझा प्राण ।

140. ऐसी कीर्तनाची गोडी । वैकुंठीहुनी घाली उडी ॥1॥ आपण वैकूंठींच नसे । भक्तापासी जाण वसे ॥2॥ जनी म्हणे कृपानिधी । भक्तभावाची मांदी शोधी ॥3॥

140. जिव्हेच्या निडळी । नामाक्षराची वोळी । कान्हो वनमाळी । या वोजा ॥ लिहोन घाली पान-पुसती जैसी । भलतिये रसी बुडी दे का ॥

140. तुम्ही वाढविले तुम्ही पोसियेले । तुम्हींच दाविले जग मज ॥१॥ तुमचा प्रकार तुमचा तुम्ही जाणा । आमुचिया खुणा जाणो आम्ही ॥२॥ तुम्हांसी तो भीड कासयाची देवा । हेचि केशवा सांगा मज ॥३॥ चोखा म्हणे काय बोलू येयावरी । माझा तू कैवारी देवराया ॥४॥

140. घट भंगलियावरी । नभ नभाचे भीतरी ॥१॥ तैसा देह गेलियाने । जीव शिव मिथ्या भान ॥२॥

140. घर आवो जी सजन मिठ बोला । तेरे खातर सब कुछ छोड्या, काजर, तेल तमोला॥ जो नहि आवै रैन बिहावै, छिन माशा छिन तोला । 'मिरा' के प्रभु गिरिधर नागर, कर धर रही कपोला॥

140. फरका फरका जो बाई हरी की मुरलीया, सुनोरे सखी मारा मन हरलीया॥धृ०॥ गोकुल बाजी ब्रिंदाबन बाजी । और बाजी जाहा मथुरा नगरीया॥१॥ तुम तो बेटो नंदबावांके । हम बृषभान पुराके गुजरीया॥२॥ यहा मधुबनके कटा डारू बांस । उपजे न बांस मुरलीया॥३॥

140. गोविंदा माधवा केशवा वामना । मायातीता कृष्णा तुज नमो ॥१॥ गोवर्द्धनोद्धरा देवा विश्वंभरा । निर्गुण निराकारा तुज नमो ॥२॥ जनार्दना हरि कृपाळू ह्लषिकेशा । पुराणपुरुषा तुज नमो ॥३॥ अव्यक्ता क्षेत्रज्ञ अचिंता कुटस्था भुवनत्रयनाथा तुज नमो ॥४॥

140. घेऊनि गोधनें जाती यमुने तटी । नानापरी खेळ खेळताती जगजेठी ॥१॥ मेळेवोनि गोपाळ मध्ये खेळे कान्हा । न कलेचि महिमान ऐसा यादवांचा राणा ॥२॥ नानापरींचे खेळ खेळती गोपाळ । नाचती गदारोल मिळोनी सकळ ॥३॥ एका जनार्दनी खेळे मदनपुतळा । नंदरायाचा कुमरु म्हणतात सांवळा ॥४॥