वारकरी रोजनिशी

953. अंतराय पडे गोविंदी अंतर । जो जो घ्यावा भार तो तो बाधी ॥१॥ बैसलिये ठायी आठवीन पाय । पाहीन तो ठाय तुझा देवा ॥धृपद॥ अखंड ते खंडे संकल्पी विकल्प । मनोजन्य पाप रज्जुसर्प ॥२॥ तुका म्हणे विश्वी विश्वंभर वसे । राहो ऐसे दशे सुखरूप ॥३॥

953. प्रार्थूनि सकळा बोले देवरावो | फेडावा संदेहो वासनेचा ॥१॥ स्नानविधीलागी जावे चंद्रभागे | संताचेनि संगे आम्ही तुम्ही ॥२॥ बाप भक्तप्रिय कैवारिया मुरारी | लीला वोडंबरी खेळ खेळू ॥३॥ नामयाचा हात धरोनि करकमळी | चांले वनमाळी समारंभे ॥४॥

953. हृदयी परमात्मा नांदे परिपुर्ण । तो शिव सनातन पूर्णब्रह्मा ॥१॥ जीव तो गुंतला विषयाचे लक्षी । शिव सर्वसाक्षी परब्रह्मा ॥२॥ भाव अभावना जया जैसी पाही । एका जनार्दनी देही परब्रह्मा ॥३॥

953. कोण भाग्याचे ते लोक । केले कौतुक तुम्ही ज्यांचे ॥१॥ वागउनिया कडिये खांदी । निजात्मपदी स्थापियले ॥२॥

954. जायाची घोंगडी नव्हती निज । म्हणउनी तुज विनवितसे ॥१॥ एक पाहता दुसरे गेले । तिसरे झाले नेणो काय ॥२॥

954. एकाचिया घाटया टोके । एका फिके उपचार ॥१॥ ऐसी सवे गोविळया । भाव तया पढियंता ॥धृपद॥ एकाची ते उष्टे खाय । एका जाय ठकूणि ॥२॥ तुका म्हणे बहु सोपे । बहु रूपे अनंता ॥३॥

954. समस्त भक्तमंडळीसहित वनमाळी | प्रवेशले राउळी परमानंदे ॥१॥ राही रखुमाई सत्यभामा वेगी | देवाते अष्टांगी नमस्कारिती ॥२॥ बाप सुखसिंधु स्वामी आर्तबंधु | प्रीति परमानंदु निजभक्ता ॥३॥ सत्यभामेने केले प्रक्षाळण चरणा | रुक्माई विंजना जाणविती ॥८॥

954. अकार उकार मकारां वेगळां । परब्रह्मा पुतळा शिव एक ॥१॥ अंडज जारज स्वदेज उद्भिजां वेगळा । परब्रह्मा पुतळा शिव एक ॥२॥ प्राण अपान व्यान उदान समान । यांवेगळा जाण शिव एक ॥३॥ पृथ्वी आप तेज वायु आकाश । यांवेगळा भास शिव एक ॥४॥

954. समर्थी घरी काम । करिता हाती लागे दाम ॥१॥ काय देईल भिकारी । कोण सेवा त्याची करी ॥२॥

955. कान्होबा तुझी घोंगडी चांगली । आम्हांशी का दिली वांगली ॥धृ॥ स्वगत सच्चिदानंदे मिळोनी शुद्धसत्त्वगुण विणली रे । षड्गुण गोंडे रत्नजडित तुज श्यामसुंदरा शोभली रे ॥१॥

955. कोठे नाही अधिकार । गेले नर वाया ते ॥१॥ ऐका हे सोपे वर्म । न लगे श्रम चिंतना ॥धृपद॥ मृत्युचिये अंगी छाये । उपायेचि खुंटता ॥२॥ तुका म्हणे अवघे जन । येथे मन असो द्या ॥३॥

955. सुख सेजेवरि देव विश्रांति पहुडले | विश्रांतीसी गेले सकळ भक्त ॥१॥ ब्रह्मवीणा करी घेऊनि ब्रह्मसुत | जाणवी एकांत नारदमुनी ॥२॥ बाप पंढरीनाथ सुखाचा सुखर्सिधु | नित्य नवा आनंदु सोहळा करी ॥३॥ विश्रांति विसांवा जे विश्वमंगळ | ते नाम निर्मळ विठोबाचे ॥४॥

955. वेदशास्त्री गाईला पुराणीं वर्णिला । तो शिव पाहिला डोळेभरीं ॥१॥ तेणे माझ्या मना होय समाधान । आठवितो चरण वेळोवेळीं ॥२॥ सकळ इंद्रियां झालीं पै विश्रांती । पाहता ती मूर्ती शंकराची ॥३॥ एका जनार्दनी शिव हा भजावा । संसार करावा सुखरुप ॥४॥

955. विंचु नांगी विष धरी । खोसडेवरी मृत्यु त्या ॥१॥ जैसे कर्म तैसे फळ । हे तो अढळ न चुकेचि ॥२॥

956. सभा समस्त साधुसंतांची । महामुनी विरक्तांची । पंडित पाठक ज्ञानियांची । समस्तांसी विनवणी ॥१॥

956. ज्याणे ज्याणे जैसे ध्यावे । तैसे व्हावे कृपाळे ॥१॥ सगुणनिर्गुणाचा ठाव । विटे पाव धरियेले ॥धृपद॥ अवघे साकरेचे अंग । नये व्यंग निवडिता ॥२॥ तुका म्हणे जे जे करी । ते ते हरी भोगिता ॥३॥

956. जीवीचे गुज राही रुक्माईसी पुसे | न धरवे मज हांसे नवल वाटे ॥१॥ काय अभिश्राप आला देवराया | केली आपणया आत्मशुद्धी ॥२॥ हे मज बाई सत्य सांगा वाणी | कवणे चक्रपाणि भुलविले ॥३॥ सूर्य आणि अंधारू वर्ते एके ठायी | हे भूतभविष्य नाही वर्तमान ॥४॥

956. शिव भोळा चक्रवती । त्याचे पाय माझे चित्ती ॥१॥ वाचे वदता शिवनाम । तया न बाधी क्रोधकाम ॥२॥ धर्म अर्थ काम मोक्ष । शिवा देखता प्रत्यक्ष ॥३॥ एका जनार्दनी शिव । निवारी कलिकाळाचा भेव ॥४॥

956. नाही शब्दाधीन वर्म आहे दुरी । नव्हे तंत्रमंत्री अनुभव तो ॥१॥ हर्षामर्ष आंगी आंदोलती लाटा । कामक्रोधे तटा सांडीयले ॥२॥

957. विदेह आत्मलिंगा गुरूकृपेचा तुषारू । पूर्णे भरिला घटु हळुहळु बिंदु उदारू । वरूषला लिंगावरी तेथे तुष्टला श्रीगुरू । प्रसन्न निवृत्तिराजा ज्ञान देउनी उदारू ॥१॥

957. आचरती कर्मे । तेथे कळे धर्माधर्म ॥१॥ खेळे गोवळियांसवे । करिती त्यांचे साहावे ॥धृपद॥ यज्ञमुखे घास । मंत्रपूजेसी उदास ॥२॥ तुका म्हणे चोरी । योगियांही सवे करी ॥३॥

957. रुक्माई म्हणे परीयेसी वो आरजे | सांगेन सकळ जे वर्म तुज ॥१॥ अनाथा माहेर एक चक्रपाणि | बहु दिनालागोनी लोभापर ॥२॥ म्हणोनि भुलला देव नाम्याचेनि लोभे | कमे शुभाशुभ अंगिकारी ॥३॥ आवडीचा वोरसु न करी कायकाय | हा प्रसिद्ध अनुभव आहे लोका ॥४॥

957. स्वरुप सुंदर अति विशाळ । नेत्री निघती अग्निज्वाळ । हृदयावरी सर्पाची माळ । दुष्ट दुर्जना प्रत्यक्ष काळ ॥१॥ वाचे वदे हरहर शब्द । तेणे निरसे भवबंध ॥धृ.॥ माथा जटा शोभे पिंगटवर्ण । मध्ये गंगा वाहे परिपुर्ण । हृदयी सदा रामध्यान । तयासी पाहता निवे मन ॥२॥ शिव शिव नाम हे तारक । जया ध्याती ब्रह्मादिक । सिद्ध साधक वानिती अनेक । तया ध्याता सुख अलोकिक ॥३॥

957. योगाभ्यास साधताचि सांग । येति उपसर्ग सिध्दींचे ॥१॥ कैंचि तेथे हरीसी भेटी । विवंचना शेवटी काळाचि ॥२॥

958. आदि आत्मज्योतीलिंगा प्रती लावियेला घटु । स्थावरिले मायावस्त्र लिंगावरी प्रविष्टु । तपन नाम ध्वनी इंद्रिया केले सपाटु ॥१॥ हळुहळु गळती गळे गळो लागली सकाळे ।

958. नामाचे पवाडे बोलती पुराणे । होऊनि कीर्तन तोचि ठेला ॥१॥ आदिनाथा कंठी आगळा हा मंत्र । आवडीचे स्तोत्र सदा घोकी ॥धृपद॥ आगळे हे सार उत्तमा उत्तम । ब्रम्हकर्मा नाम एक तुझे ॥२॥ तिही त्रिभुवनी गमन नारदा । हाती विणा सदा नाम मुखी ॥३॥

958. मग नारदाते पुसे सत्यभामा देवी | विस्मयो माझ्या जीवी अति वाटे ॥१॥ सांडोनिया थोरी देव मुगुटमणी | नाचतो कीर्तनी संतांपुढे ॥२॥ तरी कोणिये जन्माचे काय काय याचे | घेतले नाम्याचे ऋण देवे ॥३॥ एका पुंडलिकाचेनि पांगे येणे हो श्रीरंगे | अह्टावीस युगे उभ्या गेली ॥४॥

958. ॐ कार हे मुळ सर्वांचे जाणावें । तेथुनी पहावे वेदशास्त्र ॥१॥ नमन करावे कुळदैवतांसी । मातापितरांसी सर्व भावे ॥२॥ मस्तक ठेवावे संतांचे चरणी । सदा वसो वाणी शिवनाम ॥३॥ शिव शिव ऐसे उच्चारावे मुखें । जन्ममरण दुःखे नासताती ॥४॥

958. तोचि जाणे अंतरीचे । लटिके साचे सर्वदृष्टा ॥१॥ कैसे चाले तयापुढे । निवडे कुडे वरावरी ॥२॥

959. पूर्वजन्मी पाप केले ते है बहु विस्तारले । विषयसुख नाशिवंत सेविता तिमिर कोंदले । चौऱ्यांशी लक्ष योनी फिरता दुःख भोगिले । ज्ञानदृष्टि हारपली दोन्ही नेत्र आंधळे ॥१॥

959. भूतदयापरत्वे जया तया परी । संत नमस्कारी सर्वभावे ॥१॥ शिकल्या बोलाचा धरीसील ताठा । तरी जासी वाटा यमपंथे ॥धृपद॥ हिरा परिस मोहरा आणीक पाषाण । नव्हे परी जन संता तैसी ॥२॥ सरिता वोहोळ गंगा सागरा समान । लेखी तयाहून अधम नाही ॥३॥

959. तंव म्हणती नारदमुनि परियेसी वो माते | सांगेन मी तूते सत्य मानी ॥१॥ हा निर्विकल्प देव येतसे रूपा | करावया कृपा भक्तजना ॥२॥ हा शरणांगता वत्सलु अनाथा कृपाळू | मिरवी दीनदयाळू ब्रीद जगी ॥३॥ जो शब्दब्रह्मजनिता सकळ विधिकर्ता | धर्माचा पाळिता पक्षपाती ॥४॥

959. कर्मे नित्य नैमित्तीक । करावी ती आवश्यक ॥१॥ तेचि होय शिवपुजा । चित्तशुद्धि ते सहजा ॥२॥ मनःस्थिर ते कारण । करा शंकराचे ध्यान ॥३॥ गुरु होऊनि शंकर । ज्ञान उपदेशीं सत्वर ॥४॥

959. नाम सांडुनिया मुक्ति घेणे । हे तो लक्षणे अधमाची ॥१॥ आम्हा विष्णुदासा धर्म । नित्य नेम कथेचा ॥२॥

960. देवा तुज चुकलो गा । तेणे दृष्टी आले पडळ । विषयग्रंथी गुंतलोंसे तेणे होतसे विव्हळ । अंध मंददृष्टि झाली ।

960. आणीक मज काही नावडती मात । एका पंढरिनाथावांचुनिया ॥१॥ त्याचीच कथा आवडे कीर्तन । ते मज श्रवणे गोड लागे ॥२॥ तुका म्हणे संत म्हणोत भलते । विठ्ठलापरते न मनी काही ॥३॥ अर्थ :

960. निज गुज रुक्माई पुसे पंढरीनाथा | ठेवुनिया माथा चरणावरी ॥१॥ सर्वांहुनि पढियंते काय. स्वामियाते | ते मज निरुते सांगा स्वामी ॥२॥ हे माझ्या जीवींचि फेडावी आशंका | ब्रह्मांडनायका कृपाळुवा ॥३॥ न रिगे तुमचे चित्त योगियांचे ध्यानी | वैकुंठभुवनी प्रीति नाही ॥४॥

960. ज्ञानाचे जे अधिष्ठान । महादेव एकचि जाण ॥१॥ कर्म उपासना साधन । पै शिवचि अधिष्ठान ॥२॥ तेथुनी प्राप्त सर्व देवा । मुखी शंकर वदावा ॥३॥ याकारणें शिवशक्ति । जनहो करा दिनरात्रीं ॥४॥

960. माया म्हणजे नसतेचि दिसे । गगनी जैसे दोनी चांद ॥१॥ असे एक भासे आणीक । तया नांव मायीक पसारा ॥२॥

961. मृत्यलोका माझारी गा एक सद्गुरू साचारू । त्याचेनि गा दर्शने तुटला हा संसारू । पांगुळा हस्तपाद देतो कृपाळु उदारू । यालागी नांव त्याचे वेदा न कळे पारू ॥१॥

961. ठेवा जाणीव गुंडून । येथे भावचि प्रमाण ॥१॥ एका अनुसरल्या काज । अवघे जाणे पंढरिराज ॥धृपद॥ तर्कवितर्कासी । ठाव नलगे सायासी ॥२॥ तुका म्हणे भावेविण । अवघा बोलती तो सीण ॥३॥

961. जीवींचे गुजगौप्य सांगेन वो तूते | ऐक एकचित्ते मनोधर्मे ॥१॥ आवडते हे माझे भक्त परम सखे | जे सबाह्य सारिखे सप्रेमळ ॥२॥ त्यापरिस थोर नाही मन दुजे | मज त्याचेनि काजे नांवरूप ॥३॥ भक्त सर्वाहोनि पढियंते माझिया हो जीवा | भक्त हा विसावा ज्ञानियांचा ॥४॥

961. नित्य शिव शिव आठव । तुटेल जन्ममरण भेव ॥१॥ दुजे नाही पै साधन । वाचे वादावा इशान ॥२॥ ऋद्धिसिद्धि पाया लागे । हृदयी सदाशिव जागे ॥३॥ शंकर हा जया चित्ती । जवळी तया भुक्ति मुक्ति ॥४॥

961. मागे बहुतांसि वांटिले । पुढे आणिकाहि ठेवले । भावे विश्वासिते पावले । अधिकारिया दिधले अधिकार ॥१॥

962. धर्म अर्थ काम मोक्ष दान मागे श्रीगुरू । हस्त पाद शरीर व्यथा पंगु झालो मी पुढारू । तिमिर आले पुढे मायामोहो उदारू । तेणे मी जात होतो मग सहज भेटला सद्गुरू ॥१॥

962. येथे दुसरी न सरे आटी । देवा भेटी जावया ॥१॥ तोचि ध्यावा एक चित्त । करूनि रिते कलेवर ॥धृपद॥ षडउर्मी हृदयात । यांचा अंत पुरवूनि ॥२॥ तुका म्हणे खुंटे आस । तेथे वास करी तो ॥३॥

962. तंव ते सकळ भक्त आले शीघ्रवत | आनंदे गर्जत नामघोषे ॥१॥ प्रेमे उचंबळत अंतरी बोधले | सप्रेमे लोटले चरणांवरी ॥२॥ त्या सुखाचा आनंदु न वर्णवे वाचे | एवढे भाग्य कैंचे बोलावया ॥३॥ आलिंगोनि देवे धारिले हृदयकमळी | सादर सांभाळी कृपाद्रुष्टी ॥४॥

962. सहज नाम आठवितां । यमा पडे धाक सर्वथा ॥१॥ ऐसे शिवनाम समर्थ । कळिकाळपायां पडत ॥२॥ शुद्ध भावे आठवितां । मुक्ति होय सायुज्यता ॥३॥ ऐशी आहे वेदवाणी । एका शरण जनार्दनी ॥४॥

962. मुखी पडताचि ते शेष । करी नाश कल्मषा ॥१॥ पावूनिया ब्रम्हपदा । ओपी संपदा अनैश्वरा ॥२॥

963. पूर्वप्राप्ती दैवयोगे पंगु जालो मी अज्ञान । विषय बुंथी घेऊनिया त्याचे केले पोषण । चालता धर्म बापा विसरलो गुह्य ज्ञान । अवचटे गुरूमार्गे प्रगट ब्रह्मज्ञान ॥१॥

963. मुक्त तो आशंका नाही जया अंगी । बद्ध मोहोसंगी लज्जा चिंता ॥१॥ सुख पावे शांती धरूनि एकांत । दुःखी तो लोकात दंभ करी ॥२॥ तुका म्हणे लागे थोडाच विचार । परी हे प्रकार नागविती ॥३॥ अर्थ :

963. केशव म्हणे नाम्या सुखाच्या निधाना | दे रे आलिंगना आवडत्या ॥१॥ जिवलगा जवळोनि नवजे कोठे दुरी | वाटे तुज अंतरी घालावासी ॥२॥ न पुरे माझे आत घेता तुझे सुख | मज नित्य तृप्ति भूक वाटे थोरी ॥३॥ उत्कंठित चित्त अखंड तुजकारणे | तुज देखिल्या पारणे होय नयना ॥४॥

963. भक्तांचिया मनासरिसा । धांव घाली तो विश्वेशा ॥१॥ ऐसी कृपाळु माउली । शिव अनाथाची साउली ॥२॥ नामी जडता सदा मन । आनंदे शिवांचें भजन ॥३॥ एका जनार्दनी प्रेम । शिवनामें निष्काम ॥४॥

963. मोले विके स्वाभावगुणी । येरवी तीते न पुसे कोणी ॥१॥ हिंगा दुर्गधीची मोल । तेणेविण तो अवघा फोल ॥२॥

964. अंध पंगु दृढ जालो मायापडळ भ्रांती । कर चरण विव्हळ गेले तव भेटले निवृत्ति । ज्ञान मज उपदेशिले नेले अज्ञानक्षिती । वृक्ष एक तेथे होता त्या तळी बैसविले रीती ॥१॥

964. कानी धरी बोल बहुतांची मते । चाट त्यापरते आणीक नाही ॥१॥ पावेल गौरव वोढाळाचे परी । दंड पाठीवरी यमदूतांचे ॥धृपद॥ शब्दज्ञानी एक आपुलाल्या मते । सांगती वेदात भिन्नभावे ॥२॥ तुका म्हणे एक भाव न धरिती । पडिली हे माती त्यांचे तोंडी ॥३॥

964. भक्तजनवत्सल सुखसिंधुराशी | निर्भर मानसी परमानंदे ॥१॥ सरिसे सकळ भक्त घेउनि पंढरिनाथ | चालिले अक्षत द्यावयासी ॥२॥ बाप तो कवतुकी अनाथाचा नाथ | भोगिया श्रीमंत खेळू खेळे ॥३॥ तंव ते उदित भाग्य भाग्यवंत | दर्शनाचे आर्त होते त्यासी ॥४॥

964. शिवनामाची कावड खांदीं । आम्ही घेतली समताबुद्धि ॥१॥ हर हर हर वोळंगा रे भाई । आशा मनिशा तृष्णा सांडुनी पाही ॥२॥ मागे बहुती घेतली खांदीं । ते उतरले पैलपार भवनदी ॥३॥ ज्ञानदेव कावड घेता । सुख समाधान वाटे चित्ता ॥४॥

964. म्हणोनि याचिया श्रवणे पाठे । वचने पालटे देहबुध्दी ॥१॥ वैराग्याची राणीव जोडे । ज्ञानाचे उघडे निजमंदिर ॥२॥

965. बाबा ममतानिशी अहंकार दाट । रामनामे वासुदेवी वाट । गुरूकृपे वोळले वैकुंठ । तेणे वासुदेवो दिसे प्रगट गा ॥१॥

965. देवा ऐके हे विनंती । मज नको रे हे मुक्ती । तया इच्छा गति । हेचि सुख आगळे ॥१॥ या या वैष्णवाचे घरी । प्रेमसुख इच्छा करी । रिद्धीसिद्धी द्वारी । कर जोडूनि तिष्ठती ॥धृपद॥ नको वैकुंठीचा वास । असे तया सुखा नास । अद्भुत हा रस । कथाकाळी नामाचा ॥२॥ तुझ्या नामाचा महिमा । तुज न कळे मेघशामा । तुका म्हणे आम्हा । जन्म गोड यासाठी ॥३॥

965. बाप आर्तबंधु सकळ जीवनकंदू | भक्तांचा सुखसिंधु पंढरिरावो ॥१॥ हर्षे निर्भर चित्ती आले निजभुवना | सांगे विवंचना रुक्माईसी ॥२॥ धन्य दिवस जाला आजि सोनियाचा | सोहळा भक्तांचा आरंभिला ॥३॥ प्रार्थिले ब्राह्मणा भोजनालागुनी | येताती सारोनि स्नानविधी ॥४॥

965. ज्ञान वैराग्य कावडी खांदी । शांति जीवन तयामधी ॥१॥ शिवनाम तुम्ही घ्या रे । शिवस्मरणी तुम्ही रहा रे ॥२॥ हरिहर कावड घेतली खांदी । भोवती गर्जती संतमांदी ॥३॥ एका जनार्दनी कावड बरी । भक्ति फरारा तयावरी ॥४॥

965. वाळिले जे पंढरिनाथे । त्याचे कोण कार्य येथे ॥१॥ घाला आपणा बाहेरी । नका सांगो त्याची थोरी ॥२॥

966. घुळघुळा वाजती टाळ । झणझणा नाद रसाळ । उदो जाली जाहाली वेळ । उठा वाचे वदा गोपाळ ॥१॥

966. न पूजी आणिका देवा न करी त्यांची सेवा । न मनी त्या केशवाविण दुजे ॥१॥ काय उणे जाले मज तयापायी । ते मी मागो काई कवणासी ॥धृपद॥ आणिकाची कीर्ती नाइके न बोले । चाड या विठ्ठलेंविण नाही ॥२॥ न पाहे लोचनी श्रीमुखावाचूनि । पंढरी सांडूनि न वजे कोठे ॥३॥

966. निवृत्ति ज्ञानेश्‍वर सोपान सांवता | जनमित्र पढियंता जिवलगू ॥१॥ आसंद सुदामा विसोबा खेचर | नरहरी सोनार आदिकरुनि ॥२॥ बाप आर्तबंधु कृपाळू दीनांचा | अभिमान भक्तांचा न संडी कदा ॥३॥ चोखामेळा बंका भक्तवत्सल लाडका | तो बोलविला देऊ आरोगणे ॥४॥

966. जनार्दने कृपा केली । माझे खांदी कावड दिली ॥१॥ सांगितला सोपा मंत्र । वाचे वदे हरिहर ॥२॥ बहुत साधने न करिता । अनायासें आले होता ॥३॥ पूर्ण कॄपे जनार्दन । एका जनार्दनी निजखुण ॥४॥

966. वाचे शब्द असत्याचे । हेचि दुर्जनांचे भांडवल ॥१॥ पुढिलांते उपहासिती । आणि मानिती संतोष ॥२॥

967. प्रेमडोही मन । जाले मनाचे उन्मन । उपरती धरिले ध्यान । झाले ज्ञान परब्रह्मी ॥१॥ निमिषा निमिष छंद माझा । बाळछंदो हा तुझा । वेगी येई गरुडध्वजा । पसरुनिया भूजा देई क्षेम ॥२॥

967. नव्हे खळवादी मताचि पुरता । सत्याची हे सत्ता उपदेश ॥१॥ साक्षत्वेसी मना आणावी उत्तरे । परिपाकी खरे खोटे कळे ॥धृपद॥ नव्हे एकदेशी शब्द हा उखता । ब्रम्हांडापुरता घेईल त्यासी ॥२॥ तुका विनवणी करी जाणतिया । बहुमते वाया श्रमो नये ॥३॥

967. तंव दिव्य रत्नमणि मस्तकी किरीटी | मळवट लल्लाटी कस्तुरीचा ॥१॥ माथा मोरपिसावेठी कुंडले गोमटी | पाहात कृपादृष्टी निजभक्ता ॥२॥ तो पुंडलिकाचा ठेवा पूर्वपुण्यराशी | वैकुंठनिवासी देवरावो ॥३॥ वदन निर्मळ भाव सुस्मित वेल्हाळ | दर्शनी रत्नकीळ तेज फांके ॥४॥

967. मन हे ओढाळ । सदा करी तळमळ ॥१॥ तयालागीं स्थिर करी । चित्ती महादेव धरी ॥२॥ तरी तुज होय सुख । येर अवघे ते दुःख ॥३॥ चित्तींची वासना । जंव नाही गेली जाणा ॥४॥

967. हिंडविता देश । नये तुटी ज्या लाभास ॥१॥ चाले सर्व घेणे देणे । कोठे काही न पडे उणे ॥२॥

968. अलक्षलक्षी मी लक्षी । तेथे दिसती दोही पक्षी । वेद शास्त्रा हेचि साक्षी । चंद्रसूर्यासहित ॥ मागेन स्वानुभव अंगुले । पाचा तत्त्वांचे सानुले । व्यर्थ इंद्रिये भोगिले । नाही रंगले संतचरणी ॥१॥

968. कथा करोनिया द्रव्य देती घेती । तया अधोगति नरकवास ॥१॥ रवरव कुंभपाक भोगिती यातना । नये नारायणा करुणा त्यांची ॥धृपद॥ असिखड्गधारा छेदिती सर्वांग । तप्तभूमी अंग लोळविती ॥२॥ तुका म्हणे तया नरक न चुकती । सापडले हाती यमाचिया ॥३॥

968. बाप भक्तप्रिय पाहे कृपादृष्टी | करितसे सुखगोष्टी ब्राह्मणांसी ॥१॥ सर्वभावे शरण सर्वकाळी मज | ते हे भक्तराज सखे माझे ॥२॥ याचेनि उपकारे दाटलो संपूर्ण | भक्तपराधीन जालो तेणे ॥३॥ निवृत्ति ज्ञानेश्‍वर आणि हा सोपान | हे मुगुटमणी जाण सत्वमूर्ति ॥४॥

968. जन्मा येऊनिया नरा । न करी आयुष्याचा मातेरा ॥१॥ वाचे उच्चारी हरहर । तेणे सुखरुप संसार ॥२॥ शिवनामीं होई रत । सदा समाधान चित्त ॥३॥ म्हणे एका जनार्दन । शिवनामे भरो वदन ॥४॥

968. होईल अंगी बळ । तरी फजीत करावे ते खळ ॥१॥ जे का करुनिया पाखांड । लटिकेंचि वाढविती बंड ॥२॥

969. आम्ही कापडी रे आम्ही कापडी रे । पापे बारा वाटा पळती बापडी रे ॥१॥ पंढरपुरीचे आम्ही कापडी रे । उत्तरपंथीचे आम्ही कापडी रे ॥२॥

969. नाइकावे कानी तयाचे ते बोल । भक्तीविण फोल ज्ञान सांगे ॥१॥ वाखाणी अद्वैत भक्तीभावेविण । दुःख पावे सीण श्रोता वक्ता ॥धृपद॥ अहं ब्रम्ह म्हणोनि पाळितसे पिंडा । नो बोलावे भांडा तया सवे ॥२॥ वेदबाह्य लंड बोले जो पाषांड । त्याचे काळे तोंड संतांमध्ये ॥३॥

969. तंव ते भाग्याचे सागर विनविती द्विजवर | म्हणती तू माहेर जोडलासी ॥१॥ चरणींचा वियोग न व्हावा सर्वंथा | तोडावी ममता प्रपंचाची ॥३॥ नलगे मोक्षमुक्ति नलगे धनसंपत्ती | देई सत्संगती जन्मोजन्मी ॥३॥ वेदशास्त्रपठणे बहिर्मुखवने | केली अभिमाने छळणबुद्धी ॥४॥

969. महादेव नाम वदे नित्य मुखें । तेथे सर्व सुखें वसताती ॥१॥ शिवनामें कामक्रोधाचे दहन । त्रिविध ताप शमन पावताती ॥२॥ शिवनामें भुक्ति शिवनामें मुक्ति । चुके यातायाती शिवनामें ॥३॥ ऋद्धिसिद्धि हात जोडती तयासी । मुखी अहर्निशी शिव जया ॥४॥

969. चौर्‍यांयशी लक्ष्य योनीप्रती । फेरे खाती यातना ॥१॥ संकटापासूनि सोडविता । कोण हो होता देवावीण ॥२॥

970. ॐ नमो शिवा आदि । कावडी घेतली खांदी । मिळाली संतमांदी । त्याचे चरणरज वंदी रे ॥धृ॥

970. वेदविहित तुम्ही आइका हो कर्मे । बोलतो ती वर्मे संतांपुढे ॥१॥ चारी वर्ण जाले एकाचिये अंगी । पापपुण्य भागी विभागिले ॥धृपद॥ प्रथम पाउली पावविला पंथ । आदि मध्य अंत भेद नाही ॥२॥ आंबे बोरी वड बाभुळा चंदन । गुणागुणे भिन्न अग्नी एक ॥३॥

970. कृपेच्या सागरे भक्‍तकरुणाघने | देऊन आलिगने निवविले तयाते ॥१॥ सर्वज्ञाचा रावो आत्मा ज्ञानदेवो | सांगेल अनुभवो तुम्हांप्रती ॥२॥ ते खुण अंतरी धरा सर्वभावे | दृढ धरोनि जीवे जतन करा ॥३॥ न लगे तीर्थाटन काया क्लेश जाण | न लगे अनुष्ठान करणे बहु ॥४॥

970. धन्य धन्य ते जन । जया शिवाचे भजन ॥१॥ हो का नारी अथवा नर । वाचे वदे हरहर ॥२॥ हास्य विनोद कथा । तेणे मोक्ष प्राप्त सायुज्यता ॥३॥ एका जनार्दनी जपा । शिव शिव मंत्र सोपा ॥४॥

970. जरी झाला तपस्वी थोर । तरी असावे दूर परस्त्रिसी ॥१॥ गुरुनींही एकांतासी । न वजावे स्त्रीयांसी उपदेशा ॥२॥

971. वडाच्या पानी एक उभविले देउळ आधी कळसु मग पाया हो । देव पुजो गेलो तव देऊळ उडाले पान नाही तेथे वडु रे ॥१॥ चेत जाणा तुम्ही चेत जाणा । टिपरी वडाच्या साई हो ॥२॥ पाषाणाचा देवो पाषाणाचा भक्तु पोहती मृगजळ डोही हो ।

971. तीर्थांचे जे मूळ व्रतांचे जे फळ । ब्रम्ह ते केवळ पंढरिये ॥१॥ ते आह्मी देखिले आपुल्या नयनी । फिटली पारणी डोळियांची ॥धृपद॥ जीवाचे जीवन सुखाचे शेजार । उभे कटी कर ठेवूनिया ॥२॥ जगाचा जनिता कृपेचा सागर । दीना लोभपार दुष्टा काळ ॥३॥

971. परमामृत सागरु मथुनिया पुरता | काढिला तत्त्वता ज्ञानबोधु ॥१॥ या सुखाचा पारू जाणते विरळे | घेताती गळाळे संतजन ॥२॥ प्रेमाचिये ताटी वोगरू सुखामृत | हे सुख त्वरित सेवा आधी ॥३॥ हे सुख सेविता परमानंद धणी | कृपा संतजनी केली पूर्ण ॥४॥

971. शिव ऐसा मंत्र सुलभ सोपा रे । जपावा परिकर नित्य नेमे ॥१॥ न बाधिच विघ्न संसाराचे भान । धन्य ते भजन शिवनामें ॥२॥ एका जनार्दनी नाम शिव ईशान । वदता घडे पुण्य कोटी यज्ञ ॥३॥

971. पाप तया नांव परदारागमन । पाप ते परधन अपहार ॥१॥ पाप तेचि निंदा परपीडा व्देष । पाप तेचि उपहास पुढिलाचे ॥२॥

972. चिंचेच्या पानी एक शिवालय उभविले आधी कळसु मग पाया रे । देव पुजो गेलो तव देऊळ उडाले प्रसिद्ध सद्गुरूराया रे ॥१॥ संतजना महंतजना तेथील ते गुज गोड रे । अनुभव अनुभविता कदाचित सरे पुरेल मनींचे कोड रे ॥२॥

972. माझे मनोरथ पावले जै सिद्धी । तई पायी बुद्धी स्थिरावली ॥१॥ समाधान जीव राहिला निश्चळ । गेली हळहळ स्मरण हे ॥धृपद॥ त्रिविध तापाचे जालेसे दहन । सुखावले मन प्रेमसुखे ॥२॥ महालाभ वाचे वसे पांडुरंग । अंगोअंगी संग अखंडित ॥३॥

972. वेदाचे हे सार वैराग्याचे जीवन | चिदाकाशिंची खूण परम गुज ॥१॥ जे शुद्धज्ञान गुह्य मोक्षमुक्ति बीज | सकळ मंत्रराज मंगलनिधी ॥२॥ ते या नामयाचे होते हृदयकमळी | कथा भूमंडळी प्रकट केली ॥३॥ हे हे विठ्ठलनाम साराचे पै सार | कलियुगी उद्धार सकळ जना ॥४॥

972. सर्व साधनांचे सार । वाचे उच्चार शिवनाम ॥१॥ न लगे योगाची कसवटी । शिवनाम उच्चार होटीं ॥२॥ घडे जप तप अनुष्ठान । वाचे वदता शिव जाण ॥३॥ एका जनार्दनी सोपे । शिवनामे जाती पापे ॥४॥

972. पापे पूर्वज नरका जाती । पापेंचि बुडती धर्म सकळ ॥१॥ पापेंचि कुळ भंगा जाय । वंशासी होय अपघात ॥२॥

973. देहा लाजिलिये शब्दा रूसलिये । कांसवींचे दूध देऊनिया बुझाविले गे माय ॥१॥ काय सांगो तिचा नवलावो । महालोभेंवीण कैसा येतो पान्हा वो ॥२॥