वारकरी रोजनिशी

1368. पूर्वी तुझी कांही केली होती सेवा | उपयोगा देवा आली आजी ॥१॥ अनंता जन्मींचे फळले अनुष्ठान | पाहिले चरण विठो तुझे ॥२॥ न जाणो माझ्या येतील पाठोपाठी | घालतील मोठी भीड तुज ॥३॥ त्यासी चाल तुम्ही अगत्य उदारा | माते का न मारा आपुले हाते ॥४॥

1368. नाम नारसिंह नाम नारसिंह । भक्तांसी तो सम सर्वकाळ ॥१॥ जपे तो प्रल्हाद आवडी ते नाम । पावला सर्वोत्तम तयालागीं ॥२॥ जनार्दनाचा एका रुप ते पाहुनी । नारसिंहचरणीं मिठी घाली ॥३॥

1368. म्हणोनिया शब्द न पवेचि तत्वता । बुध्दीचिया माथा वळघे कोण ॥१॥ मना पवना केवि घडेल संचार । श्रुती परात्पर म्हणती ज्याते ॥२॥

1369. मेलियांच्या रांडा इिच्छती लेकरू । लाज नाही धरू प्रीती कैशी ॥१॥ मागिलां पुढिलां एकी सरोवरी । काळाची पेटारी खांदा वाहे ॥धृपद॥ आन दिसे परी मरण चि खरे । सांपळा उंदिरे सामाविली ॥२॥ तुका म्हणे जाली मनाची परती । निवळली ज्योती दिसो आली ॥३॥

1369. हातात नरोटी जीण वस्त्र भार म्हणसी सवदागर संत माझे ॥१॥ परळ भोपळा गृहामाजी संपत्ति | भूषण का श्रीपती सांगतसा ॥२॥ भणंगाचे घरा नित्यची राजपट | सांगसी अचाट ब्रीद त्यांचे ॥३॥ कैकाडयाचे वानी करिती गुडगुड मजला है गूढ उमजेना ॥४॥

1369. वंदें तू अच्युत सर्वकाळ सदा । मायापाश बंध तुटोनि जाय ॥१॥ करी का रे नेम धरी का रे प्रेम । अच्युताचें नाम वंदे सदा ॥२॥ जनार्दनाचा एका अच्युत पै झाला । सप्रेमे रंगला प्रेमे रंगी ॥३॥

1369. म्हणोनिया संतजना । देती आलिंगना पूजिती ॥१॥ त्यांचिया मुखे ऐकती कथा । मानिती परमार्था फळ आले ॥२॥

1370. निष्ठुर मी जालो अतिवादागुणे । हे का नारायणे नेणिजेल ॥१॥ सांडियेली तुम्ही गोत परिसोय । फोडविली डोय कर्मा हाती ॥धृपद॥ सांपडूनि संदी केली जीवेसाठी । घ्यावयासि तुटी कारण हे ॥२॥ तुका म्हणे तुज काय म्हणो उणे । नाही अभिमाने चाड देवा ॥३॥

1370. म्हणती घेतल्या आम्ही धनाचिया कोडी | खर्चायला कवडी धार नसे ॥१॥ रडती पडती येरांवरी येर | आनंदाला पार नाही म्हणती ॥२॥ काय गुणे देव रिझाला त्यावरी | नेसाया फटकुरी जन्म गेला ॥३॥ पाहोन दरिद्र जालो कासाविस | केवळ परीस ते पांढरेच ॥४॥

1370. नाम जनार्दन रुप जनार्दन । ध्यान जनार्दन सर्व मज ॥१॥ माय जनार्दन बाप जनार्दन । जन जनार्दन सर्व मज ॥२॥ जनार्दनाचा एका जनार्दन देखा । जनी वनी सखा जनार्दन ॥३॥

1370. मानामान संकल्प आशा । तुटला मोहजाळ फासा ॥१॥ तया गुरुचिया भक्ता । नुरेचि कोठे गोंवा गुता ॥२॥

1371. माझे माझ्या हाता आले । आता भले सकळ ॥१॥ कशासाठी विषम थारा । तो अंतरा विटाळ ॥धृपद॥ जाली तया दुःखे तुटी । मागिल पोटी नसावे ॥२॥ तुका म्हणे शुद्धकुळ । तेथे मळ कशाचा ॥३॥

1371. पांचा सातांचा आहे येक जागा मेळा | देताती कवळा येकयेका ॥१॥ करू पाहाता मज जिताची विटंबना | म्हणोनी नारायेणा पळोनी आलो ॥२॥ पाहिला तयाचा मानस आदर जमा केला केर जाळावया ॥३॥ त्यांच्या धार्के मार्गे आलो रे अनंता | येत तुझ्या चित्ता बरे त्यांचे ॥४॥

1371. नाम उपेंद्र सर्व देवांचा तो इंद्र । शुभ काळ वक्त्र जप सदा ॥१॥ ते नाम सोपे जपे का रे वाचे । अहर्निशी साचे नाम जप ॥२॥ जनार्दनाचा एका एकाभावे नटला । हृदयी सांठ विला जनार्दन ॥३॥

1371. मार्ग दाउनी गेले आधी । दयानिधी संत पुढे ॥१॥ तेणेचि पंथे चालोंजाता । न पडे गुंता कोठे काही ॥२॥

1372. समर्थपणे हे करा संपादणी । नसतेचि मनी धरिल्याची ॥१॥ दुसऱ्याचे येथे नाही चालो येत । तरि मी निवांत पाय पाहे ॥धृपद॥ खोटियाचे खरे खरियाचे खोटे । मानले गोमटे तुम्हासी ते ॥२॥ तुका म्हणे तुम्हा सवे करिता वाद । होईजे ते निंद्य जनी देवा ॥३॥

1372. आहे त्यांचे मनी करावे आगमन | घेतील मागुन तुजपाशी ॥१॥ त्यावेळी तुम्ही व्हाल जी बेभान | द्याल जी काढोन संतापासी ॥२॥ खादल्या जेविल्याचे राखावे स्मरण | तुला माझी आण पांडुरंगा ॥३॥ चालविला लळा पुरविली आवड | भाता का ग न जालो ॥४॥

1372. नाम हरिहर संसार तो हरी । सबाह्म अभ्यंतरीं हरि माझा ॥१॥ हरिनाम जपे हरिनाम जपे । ते वर्म सोपे हरि जपे ॥२॥ जनार्दनाचा एका हरिचरणी देखा । सुखासुख सुखा अनुभवला ॥३॥

1372. मुक्ति येती धावोनिया । प्रीती वरावया हरिभक्ता ॥१॥ रिध्दी सिध्दी वोळगे येती । समागम इच्छिती पुरुषार्थ ॥२॥

1373. तुम्हा आम्हासवे न पडावी गाठी । आलेति जगजेठी कळो आता ॥१॥ किती म्हणो आता वाईटा वाईट । शिवो नये वीट आल्यावरी ॥धृपद॥ बोलिल्याची आता हेचि परचित । भीड भार थीत उडवीली ॥२॥ तुका म्हणे आली रोकडी प्रचिती । झांकणे ते किती कोठे देवा ॥३॥

1373. वटारोनि डोळे पाहती आकाश | मज त्याचा भास कळो नेदी ॥१॥ भाजा भाजा म्हणोनि उठली एकसरा | मग म्या बाहेरा गमन केले ॥२॥ आता यांजवरी द्याल त्यांचे हाती | होऊ पाहाती माती जीवित्वाची ॥३॥ अभयाचे दान द्यावे वा श्रीहरी | दुर्बळ बाहेरी घालू नये ॥४॥

1373. नाम श्रीकृष्ण उद्धवें साधिले । चोविस नामे झाले जप पवे ॥१॥ आठवा श्रीकृष्ण आठवा श्रीकृष्ण । आठवा श्रीकृष्ण वेळोवेळा ॥२॥ जनार्दनाचा एका श्रीकृष्ण निजसखा । जनार्दने देखा दावियेला ॥३॥

1373. मृत प्राणी ते जीवविले । पुरुषही केले स्त्रियांचे ॥१॥ हे तो तुमची सहजस्थिती । लोकासी भक्ति प्रगटावया ॥२॥

1374. सकळ सत्ताधारी । व्हावे ऐसे काय हरी ॥१॥ परि या कृपेच्या वोरसे । कुढावया चेचि पिसे ॥धृपद॥ अंगे सर्वोत्तम । अवघा चि पूर्णकाम ॥२॥ तुका म्हणे दाता । तरि हा जीव दान देता ॥३॥

1374. संतांसी विन्मुख जालासी गव्हारा | नाही आता थारा इहपरलोकी ॥१॥ नाही वेडया संतांचा अंगवळा | झोंप बैसली डोळा अज्ञानाची ॥२॥ भ्रांतीने तुझी पुरविली पाठी | सज्जनाच्या गोष्टी कडू जाल्या ॥३॥ हाता आला लाभ गमाविला सारा | भुललासी गव्हारा भ्रमभूली ॥४॥

1374. नामपाठ - अभंग १३७४ ते १७९१ नामपाठविठ्ठल पंचविसावा वाचे । सार्थक जन्माचेंजालें जाले ॥१॥ विठ्ठल विठ्ठल वदता वो वाचे । सार्थक जन्माचें झाले साचे ॥२॥ जनार्दनाचा एका नामपाठ गाय । विठ्ठल विठ्ठल ध्याये वेळोवेळां ॥३॥

1374. याचिलागी परांगना । मानिती हुताशनापरी ज्ञाते ॥१॥ जवळी गेल्या जाळू शके । म्हणोनि धाके पळती त्या ॥२॥

1375. कोणापाशी द्यावे माप । आपे आप राहिले ॥१॥ कासयाची भरोवरी । काय दुरी जवळी ॥धृपद॥ एके दाखविले दाहा । फाटा पाहा पुसून ॥२॥ तुका म्हणे सरले वोझे । आता माझे सकळ ॥३॥

1375. श्रीविठ्ठले आपुल्या मुखवचने | नामदेवासी करी अज्ञापन|होवोनि दीनाचे अति दीन | सद्गुरूसी शरण रिघावे ॥१॥ जोडल्या सद्गुरुकृपालेश | मग सर्वत्र माझाचि प्रकाश |तुज मज भेदाचा भास | तो निरसोन जाईल ॥२॥ नामा म्हणे तुजसी | पावावया सेविजे सद्गुरूसी |तो तू रोकडा जोडिलासी | आता सद्गुरूसी काय काम ॥३॥ फळ तरूवर शिखरी | म्हणोनि आरोहण कीजे त्यावरी |ते फळ अवचिता जोडिले करी | मग तयावरी कासया चढावे ॥४॥

1375. झाला नामपाठ झाला नामपाठ । मोक्षमार्ग वाट सोपी झाली ॥१॥ आवडी आदरे नामपाठ गाये । हरिकृपा होय तयावारी ॥२॥ जनार्दनाचा एका नामपाठे निका । तोडियेली शाखा अद्वैताची ॥३॥ किर्तनमहिमा

1375. यात्रेहूनि आले गावा । घेऊनिया विठ्ठल देवा ॥१॥ भक्त पूजिती आदरे । टाळ विणे मृदंगस्वरे ॥२॥

1376. नभोमय जाले जळ । एकी सकळ हरपले ॥१॥ आता काय सारासारी । त्याच्या लहरी तयात ॥धृपद॥ कैचा तेथ यावा सांडी । आप कोंडी आपणा ॥२॥ तुका म्हणे कल्प जाला । अस्त गेला उदय ॥३॥

1376. देव आणि नामा उभे भीमातीरा | प्रेमे येरयेरा आळविती ॥१॥ देव म्हणे नाम्या ऐके गुह्य गोष्टी | संसाराची तुटी जेणे होये ॥२॥ श्रीगुरुवांचुनी मुक्ति तुज नाही | भवनदी डोही नुतरसी ॥३॥ शरण गुरुसी जालिया सप्रेमे संसाराचा श्रम उतरेल ॥४॥

1376. क्षीरसागर सांडोनि हरि । कीर्तनी उभा सहपरिवारी । लक्ष्मी गरुड कामारी । होती तया कीर्तनी ॥१॥ आलिया विघ्न निवारी आपण । शंख चक्र गदा हाती घेऊन । सुदर्शन कौस्तुभ मंडित जाण ॥२॥ गरुडतिष्ठे जोडिल्या करी । लक्ष्मी तेथे कामारी । ऋद्धिसिद्धि सहपरिवारी । तिष्ठताती स्वानंदे ॥३॥ कीर्तनगजरें वाहे टाळीं । महादोषांची होय होळी । एका जनार्दनी गदारोली । नामोच्चार आनंदें ॥४॥

1376. रात्री पळे येताचि सविता । सिंहगर्जने कुंजर चळता ॥१॥ तैसे हरिभक्ता सांकडे । येताचि पळे दृष्टीपुढे ॥२॥

1377. राजा करी तैसे दाम । ते ही चाम चालती ॥१॥ कारण ते सत्ता शिरी । कोण करी अव्हेर ॥धृपद॥ वाहिले ते सुने खांदी । चाले पदी बैसविले ॥२॥ तुका म्हणे विश्वंभरे । करुणाकरे रक्षीले ॥३॥

1377. अनाथांचा नाथ तुझी श्रीदावली | मज कारे जाळी भवव्यथा ॥१॥ देव म्हणे नाम्या गुरुवांचुनिया | मुक्ति पावावया आन नाही ॥२॥ आन नेणे कांही करिसी वित्पत्ती | नव्हे माझी प्राप्ती गुरुविण ॥३॥ जाई नाम्या जाई गुरूसी शरण | तुटे भवबंधन तुझे वेगी ॥ | ४ ॥

1377. श्रीशंभुचें आराध्य दैवत । क्षणी वैकुंठी क्षीरसागर । जयालागीं योगी तप तपती समस्त । तो सांपडला आम्हा कीर्तनरंगांत ॥१॥ धन्य धन्य कीर्तन भूमंडळी । महादोषा होतसे होळी । पूर्वज उद्धरती सकळीं । वाहता टाळी कीर्तनी ॥२॥ पार्वतीसी गुज सांगे आपण । शंकर राजा बोले वचन । माझे आराध्य दैवत जाण । कीर्तनरंगणीं उभे आहें ॥३॥ मी त्रिशूळ पाशुपत घेउनी करी । कीर्तनाभोंवतीं घिरटी करी । विघ्ना हाणोनि लाथा निवारी । रक्षी स्वये हरिदासां ॥४॥

1377. रंगले ते संतसंगे । झाले अंगे शुध्द बुध्द ॥१॥ देवचि संत देवचि संत । आणिकाही करीत देवचि ते ॥२॥

1378. आम्ही देव तुम्ही देव । मध्ये भेव अधीक ॥१॥ कैवाडाच्या धावा लागे । मागे मागे विठ्ठले ॥धृपद॥ भेडसाविले हाके नादे । वोळखी भेदे मोडिली ॥२॥ तुका म्हणे उभा राहे । मागे पाहे परतोनि ॥३॥

1378. देव म्हणे नाम्या विसोबा खेचरासी | शरण तयासी जावे वेगी ॥१॥ इतुके ऐकोनि नमियेले देवा | चालयेला तेव्हा विसोवापाशी ॥२॥ चिताग्रस्त नामा आला आवडचासी | पुढे देऊळासी देखियेले ॥३॥ नामा तये काळी गेला देऊळासी देउळी कौतुकासी देखियेले ॥४॥

1378. कीर्तनाची मर्यादा कैसी । देव सांगे उद्धवासी ॥१॥ गावें नाचावें साबडें । न घालावेंकोडें त्या कांही ॥२॥ मिळेल तरीं खावें अन्न । अथवा पर्णे ती भक्षुन ॥३॥ जाईल तरी जावो प्राण । परी न सांडोवे कीर्तन ॥४॥

1378. लाजोनिया समाधीसुख । ठाके अधोमुख हरिभेटी ॥१॥ म्हणोनिया रतले दास । करिती उल्हास नित्य नवा ॥२॥

1379. हीन शुर बुद्धीपासी । आकृतीसी भेद नाही ॥१॥ एक दांडी एक खांदी । पदी पदी भोगणे ॥धृपद॥ एकाऐसे एक नाही । भिन्न पाही प्रकृती ॥२॥ तुका म्हणे भूमी खंडे । पीक दंडे जेथे ते ॥३॥

1379. देवावरी पाये ठेउनि खेचर | निजेला परिकर निवांतचि ॥१॥ देखोनिया नामा पावला विस्मया | कैसा हा प्राणिया देवो नेणे ॥२॥ उठी उठी प्राण्या आंधळा तू काये | देवावरी पाय ठेवियेले ॥३॥ विसोबा खेचर बोले नामदेवा | उठविले जिवा कांरे माझ्या ॥४॥

1379. उद्धवा तू करी कीर्तन । अनन्यभावें माझे भजन । नको आणीक साधन । यापरतें सर्वथा ॥१॥ धरी प्रेम सदा वाचे । कीर्तनरंगीं तू नाचे । मी तू पण साचे । अंगी न धरी कांही ॥२॥ भोळे भोळे जन । गाती अनुदिनी कीर्तन । तेथे अधिष्ठान । माझे जाण सर्वथा ॥३॥ नको चुकू तया ठायी । वसे सर्वदा मीही । एका जनार्दनी पाही । किर्तनी वसे सर्वदा ॥४॥

1379. वाचेते वदवी रसनेते चाखती । नेत्राते दाखवी परि त्या दुरी ॥१॥ बुध्दी बोधविता चित्ता चेतविता । देही देहातीता कैसेनि दावू ॥२॥

1380. काय बोलो सांगा । याउपरी पांडुरंगा ॥१॥ काही आधारावाचून । पुढे न चले वचन ॥धृपद॥ वाढे ऐसा रस । काही करावा सौरस ॥२॥ भक्तीभाग्यसीमा । द्यावा जोडोनिया प्रेमा ॥३॥

1380. इतुके देखोनि चरणी घाली मिठी सांठवला सृष्टी अवघा देव ॥१॥ तिही त्रिभुवनी आपण व्यापुनी | आनंदे कोंडोनि राहिला ॥२॥ श्रीगुरुचे पाय जीवे न विसंबत मनोवृत्तिसहित ओंवाळिले ॥३॥ डोळियांचे डोळे उघडिले जेणे | आनंदाचे लेणे लेवविले ॥४॥

1380. नारदे केलासे प्रश्न । सांगतसे जगज्जीवन । कलीमाजी प्रमाण । कीर्तन करावे ॥१॥ महापापीया उद्धार । पावन करती हरिहर । ब्रह्मादि समोर । लोटांगण घालिती ॥२॥ श्रुति स्मृति वाक्यार्थ । कीर्तन तोचि परमार्थ । शास्त्रांचा मथितार्थ कीर्तनपसारा ॥३॥ एक शरण जनार्दन । किर्तने तरती विश्वजन । हे प्रभुंचे वचन । धन्य धन्य मानावे ॥४॥

1380. विठ्ठल नामे विठ्ठल झाले । देहभावा विसरुनि गेले ॥१॥ सर्व काळ विठ्ठल चित्ती । बहमानंदे ते डुल्लती ॥२॥

1381. आहाच तो मोड वाळलियामधी । अधीराची बुद्धि तेणे न्याये ॥१॥ म्हणऊनि संग न करी दुसरे । चित्त मळीन द्वारे दोड पडे ॥धृपद॥ विषासाठी सर्पा भयाभीत लोक । हे तो सकळीक जाणतसा ॥२॥ तुका म्हणे काचे राहे कुळांकुड । अवगुण तो नाड ज्याचा तया ॥३॥

1381. सर्व काळी परमात्मा आहे सर्व देशी भावना हे अहर्निशी दृढ धरी ॥१॥ संतसमुदाय मिळती जेथे जेथे जाये तेथे तेथे लोटांगणी ॥२॥ चिंता न करी नाम्या येणे तरसी जाण तुज सांगितली खूण निर्वाणींची ॥३॥

1381. कीर्तनाची देवा आवडी । म्हणोनी धांवे तो तांतडी ॥१॥ सुख कीर्तनींअद्भुत आहे । शंकरराज जाणताहे ॥२॥ गोडी सेविती संतजन । येरा न कळे महिमान ॥३॥ ऐसा कीर्तनसोहळा । एका जनार्दनी पहा डोळा ॥४॥

1381. वैष्णव वसती जये स्थाळी । तेथे धुमाकुळ कथेची ॥१॥ विठठल देव नाचे उभा । दाटे सभा संतांची ॥२॥

1382. क्षणक्षणा जीवा वाटतसे खंती । आठवती चित्ती पाय देवा ॥१॥ येई वो येई वो येई लवलाही । आलिंगुनि बाही क्षेम देई ॥धृपद॥ उताविळ मन पंथ अवलोकी । आठवती चुकी काय जाली ॥२॥ तुका म्हणे माझ्या जीवींच्या जीवना । घाला नारायणा उडी वेगी ॥३॥

1382. खेचरे केली माव लिंगावरी देउनि पाव पहावया भाव नामयाचा ॥१॥ नामा तेथे आला देव नमस्कारिला | देखोन बोलला वचन त्यासी ॥२॥ लिंगावरोनि चरण काढाजी वहिले | 'दिसता वरी भले करणी न कळे ॥३॥ तंव येरु बोलिला नाम्या तू भला | मज नाही कळला देव तुझा ॥४॥

1382. श्याम चतुर्भुज पीतांबरधारी । शंख चक्र मिरवे करी ॥१॥ आला पुंडलिका कारणे । आवडी कीर्तने धरुनीं ॥२॥ युगे अठ्ठावीस जाली । न बैसे उभा सम पाउली ॥३॥ कीर्तनी धरुनिया हेत । उभा राहिला तिष्ठत ॥४॥

1382. शुक प्रल्हाद हरिच्या नामे । गाता सुखसंभ्रमे निवाले ॥१॥ त्यांनी उघडूनिया हे मागी । दाविली जगी हरिभक्ती ॥२॥

1383. आळी करावी ते कळते बाळका । बुझवावे हे का नेणा तुम्ही ॥१॥ निवाड तो तेथे असे पायापाशी । तुम्हा आम्हाविशी एकेठायी ॥धृपद॥ आणीक तो आम्ही न देखोंसे जाले । जाणावे शिणले भागलेंसे ॥२॥ तुका म्हणे तुम्हा लागते सांगावे । अंतरीचे ठावे काय नाही ॥३॥

1383. नामदेवा काय करिसी तीळ तुळसी | उभा गा ठेलासी दर्भ जैसा ॥१॥ भुका कागा मरसी जेथिचा तेथे | केशवराज तूते आतुडेना ॥२॥ नाही दया ध्यान ईश्वरी भजन | वायांविण प्राण का करितोसी ॥३॥ हरिभक्तिविण जन्मलासी नरू | म्हणे विसोबा खेचरू अरे नाम्या ॥४॥

1383. कीर्तनाची आवडी देवा । वैकुंठाहुनी घाली धांवा ॥१॥ नवल वैकुंठीच नसे । तो कीर्तनी नाचतसें ॥२॥ भाळ्याभोळ्यासाठी । धावे त्याच्या पाठोपाठी ॥३॥ आपुलें सुख तया द्यावे । दुःख् आपण भोगावे ॥४॥

1383. शोधुनिया आले संत । हिताहत जगाचे ॥१॥ तेचि वचने अनुवादती । सकळा नीतिप्रमाणे ॥२॥

1384. तांतडीने आम्हा धीरचि न कळे । पाळावे हे लळे लवलाही ॥१॥ नका काही पाहो सावकाशी देवा । करा एक हेवा तुमचा माझा ॥धृपद॥ वोरसाचा हेवा सांभाळावी प्रीत । नाही राहो येत अंगी धंदा ॥२॥ तुका म्हणे मज नका गोवू खेळा । भोजनाची वेळा राखियेली ॥३॥

1384. तुझे निजसुख तुजपाशी आहे विचारूनि पाहे मनामाजी ॥१॥ विवेक वैराग्य शोधुनिया पाहे | तेणे तुज होय ब्रह्मप्राप्ती ॥२॥ ज्ञानाचा प्रकार सहजची जाला | अहंभाव गेला गळोनिया ॥३॥ खेचर विसा म्हणे जेथे ओंकार निमाला | सहजचि जाला ब्रह्ममूर्ती ॥४॥

1384. गरुड हनुमंतादि आपण । सामोरा येत जगज्जीवन ॥१॥ आवडी कीर्तना ऐशी । लक्ष्मी तेथे प्रत्यक्ष दासी ॥२॥ मोक्षादिकां नव्हे वाड । येरा कोण वाहे काबाड ॥३॥ एका जनार्दनी भुलला । उघडा कीर्तनी रंगला ॥४॥

1384. सकळाहि संत आराधिती । हदयकमळी ते पूजिती ॥१॥ चरण गोमटे म्हणवूनि । पापा तापा करिती धुणी ॥२॥

1385. नाही लोपो येत गुण । वेधी आणीका चंदन ॥१॥ न संगता पड ताळा । रूप दर्पणी सकळा ॥धृपद॥ सारविले वरी । आहाच ते क्षणभरी ॥२॥ तुका म्हणे वोहळे । सागराच्या ऐसे व्हावे ॥३॥

1385. जरी म्हणसी देव देखिला तरी हा बोल भला नव्हे नाम्या ॥१॥ जोंबरी मी माझे न तुटे | तब आत्माराम कैसेंनि भेटे ॥२॥ खेचर साह्याने मी कांही नेणे | जीवा या जीव इतुले मी जाणे ॥३॥

1385. देवासी तो मुख्य कीर्तनाची गोडीं । म्हणोनिया उडी घाली स्वये ॥१॥ नावडे तया आणिक संकल्प । कीर्तनी विकल्प करिता क्षोभे ॥२॥ साबडे भाळे भोळे नाचताती रंगी । प्रेम ते अंगी देवाचिये ॥३॥ एका जनार्दनी धांवे लवलाहे । न तो कांही पाहे आपणातें ॥४॥

1385. सकळाठायी भगवदाव । हाचि अनुभव जयाचा ॥१॥ त्याच्या चरणी लीन व्हावे । उध्दरावे कृपेने ॥२॥

1386. वचने चि व्हावे आपण उदार । होईल विश्वंभर संपुष्ट चि ॥१॥ सत्यसंकल्पाची फळे बीजाऐसी । शुद्ध नाही नासी पावो येत ॥धृपद॥ वंचिलिया काय येतसे उपेगा । शरीर हे नरकाचे चि आळे ॥२॥ तुका म्हणे जीव जिता थारे लावा । पडिलिया गोवा देशधडी ॥३॥

1386. सड ना सांजावण खुंटा ना दावे ।गाये ना वांसरू काय तेथे व्हावे ॥ १ ॥ आपेगाय आपण । आपण दोहे आपण प्रकाश ॥ २ ॥ खेचर विसा दोहे सांच ही गाई । लेकी नाहींतेथे कैंचा घरजांवई ॥ ३ ॥

1386. देखोनि कीर्तनाची गोडी । देव धांवे लवडसवडी ॥१॥ वैकुंठीहुनि आला । कीर्तनींतो सुखे धाला ॥२॥ ऐसा कीर्तनाचा गजर । देव नाचतासे निर्भर ॥३॥ भुलला कीर्तनी । एका शरण जनार्दनी ॥४॥

1386. सद्गुरुकृपा वोळली तया । जे पंढरीराया अनुसरले ॥१॥ भक्ति ज्ञान वैराग्यशीळ । शांति अढळ निवैंरता ॥२॥

1387. उखते आयुष्य जायांचे कलेवर । अवघे वोडंबर विषयांचे ॥१॥ कोणासी हा लागे पुसणे विचार । मनचि सादर करू आता ॥धृपद॥ उत्पत्ति प्रळय पडिले दळण । पाकाचे भोजन बीज वाढे ॥२॥ तुका म्हणे जाऊ अभयाच्या ठाया । रिघो देवराया शरण वेगी ॥३॥

1387. मेणि जळकी जळेंविण पूर | नख न बुडे परी नाही उतार ॥१॥ येथे आहे तो बुडे नाही तरे | लटिक्याचे खरे मानिसी काई ॥२॥ म्हणे खेचर विसा तू जालासी पिसा दृश्याची हे आशा सांडी नाम्या ॥३॥

1387. देवासी प्रिय होय कीर्तन । नाचे येऊन आनंदे ॥१॥ न विचारी यतीकुळ । असोत अमंगळ भलतैसे ॥२॥ करिती कीर्तन अनन्यभावें । ते पढिये जीवेंभावें ॥३॥ शरण एका जनार्दनी । कुळे पावन होती कीर्तनी ॥४॥

1387. सारुनी अवघींच मतांतरे । जे लटिक्यासी खरे मानिती ॥१॥ एकचि दृढाविती भावो । जेणे देवो जोडे तो ॥२॥

1388. बोलावे म्हणून बोलतो उपाय । प्रवाहे हे जाय गंगाजळा ॥१॥ भाग्ययोगे कोणा घडेल सेवन । कैचे येथे जन अधिकारी ॥धृपद॥ मुखी घेता घास पळविती तोंड । अंगीचिया भांड असुखाने ॥२॥ तुका म्हणे पूजा करितो देवाची । आपुलिया रुची मनाचिये ॥३॥

1388. सुखाचे सुखरूप घेउनी जा तरी विठ्ठल नामे भरी तिन्ही लोक ॥१॥ आशापाश याही वासना पोखी | विठ्ठलनामा शेखी घेऊनी राहे ॥२॥ न लगती सायास करणे काया क्लेश आपण वैकुंठ येईल सवे ॥३॥ नाठवी संसार नाठवी देहभाव| रोहिणीची माव नकळे काय ॥४॥

1388. देवासी दुजे नावडे सर्वथा । करिता हरिकथा समाधान ॥१॥ येऊनिया नाचे कीर्तनी सर्वदा । निवारी आपदा सर्व त्याची ॥२॥ भाविकांसाठी मोठा लोभापर । नाचतो निर्भर कीर्तनांत ॥३॥ एका जनार्दनी आवडे कीर्तन । म्हणोनि वैकुंठसदन नावडेची ॥४॥

1388. सांगो जाता शब्दचि विरे । जेवि अंधारे रविभेटी ॥१॥ सागरी ठाव बुडीही देता । न लभेची सर्वथा निर्बुजला ॥२॥

1389. लटिक्याचे वाणी वचनाचा संवाद । नाही कोणा वाद रुचो येत ॥१॥ अन्याय तो त्याचा नव्हे वायचाळा । मायबापी वेळा न साधिली ॥धृपद॥ अनावर अंगी प्रबळ अवगुण । तांतडीने मन लाहो साधी ॥२॥ तुका म्हणे दोष आणि अवकळा । न पडता ताळा घडतसे ॥३॥

1389. भवजलधि अगाध तरावया दुस्तर रचिले पंढरपूर चंद्रभागा ॥१॥ तारू पंढरिनाथ मोलेंविण उतरितु | उगला असे तिष्ठतु वाट पाहे ॥२॥ बुडतयाचे भय नाही संसारी | कलिमाजी पंढरी नाव थोर ॥३॥ राव रंक दोन्ही बैसवुनी वरी उतरी पैलतीरी भरंवसेनी ॥४॥

1389. नावडे वैकुंठ शेषशयन । वैष्णव संतजन आवडले ॥१॥ रमा म्हणे कैसी नवल परी । देव भुलले वैष्णवाघरी ॥२॥ जो नातुडे ध्यानीं समाधीसाधनीं । तो स्वानंदे कीर्तनी नाचतसें ॥३॥ जो यज्ञावदानीं कांही नेघे माये । तो द्वादशीं क्षीराब्धी उभ उभ्या खाये ॥४॥

1389. सांपडली हे सुगम वाट । हरीचिया पाठ नामाचा ॥१॥ ब्रम्हानंदे करिती घोष । कीर्तनी उल्हास नित्यानी ॥२॥

1390. नये स्तवू काचे होते क्रियानष्ट । फुंदाचे ते कष्ट भंगा मूळ ॥१॥ नाही परमार्थ साधत लौकिके । धरुन होतो फिके अंगा आले ॥धृपद॥ पारखिया पुढे नये घालू तोंड । तुटी लाभा खंड होतो माना ॥२॥ तुका म्हणे तरी मिरवते परवडी । कामावल्या गोडी अविनाश ॥३॥

1390. श्रवणी सांगितली मात मस्तकी ठेवियेला हात पदपिडाविवर्जित केला नामा ॥१॥ खेचरु विसा प्रेमाचा पिसा तेणे नामा कैसा उपदेशिला ॥२॥ तया सांगितले गुज | आता पाल्हाळी तुज काय चाड ॥३॥ मंग खेचरू म्हणे मज ज्ञान हेंचि गुरु | तेणे अगोचरु म्हणे केला नामा ॥४॥

1390. योगीयांचे चिंतनी न बैसे । यज्ञ यागादिकांसीं जो न गिवसे । तो भाविकांचें कीर्तनासरिसें । नाचतसें आनंदें ॥१॥ तो भाविकांचे कीर्तनी आपुलें । सुख अनुभवी वहिले । प्रेमे ब्रह्मानंदी डोले । वैष्णावांचें सदनीं ॥२॥ यज्ञांचें अवदानीं न धाये । तो क्षीरापतीलागीं मुख पसरुनि धांवें । केवढे नवले सांगावे । या वैष्णवसुखाचें ॥३॥ सुख येते समाधानीं । म्हणोनि सुख जनार्दनी । एका जनार्दनाचे चरणी । सप्रेमें विनटला ॥४॥

1390. सीत बुंद प्राप्त ज्यासी । निजात्मसुखासी तो पावे ॥१॥ जेथे उभे संतजन । नारायण समावेत ॥२॥

1391. कोण्या काळे येईल मना । नारायणा तुमचिया ॥१॥ माझा करणे अंगीकार । सर्व भार फेडूनि ॥धृपद॥ लागलीये तळमळ चित्ता । तरी दुश्चिता संसारी ॥२॥ मुखाची च पाहे वास । मागे दास सांभाळी ॥३॥

1391. सुखाला मन तुझे गिवसित तळमळी | परि सुख आहे जवळी नकळे तुज ॥१॥ दर्पणी दीप्ति की दुग्धी घृतशक्ति | परि करणीविण हाती न लभेची जाण ॥२॥ सुखालागी सुखसोय दाखवीत पाहे | अनुभवोनी होय सुखरूप ॥३॥ सुख ते शांति सुख ते दया क्षमी | सुख ते उपदेश मी निर्विकारी ॥४॥

1391. तेजाचे तेजस रुपाचे रुपस । वैकुंठनिवास पंढरीये ॥१॥ पाहता चित्त निवे मनाचे उन्मन । ते समचरण विटेवरी ॥२॥ आदि अंत नाही पाहता प्रकार । तो हा सर्वेश्वर भीमातटीं ॥३॥ योगी चिंतिती अखंडता मनी । ते उभे असे रंगणीं वैष्णवांचें ॥४॥

1391. सुखाचीच ओतली । मूर्ति याची ठसावली ॥१॥ अविच्छिन्न भगवतबुध्दी । सर्वभूती निरवधी ॥२॥

1392. घ्यावी तरी घ्यावी उदंड चि सेवा । द्यावे तरी देवा उदंड चि ॥१॥ ऐसी कैची आम्ही पुरती भांडवले । आल्या करी बोले समाधान ॥धृपद॥ व्हावे तरी व्हावे बहुतचि दुरी । आलिया अंतरी वसवावे ॥२॥ तुका म्हणे तुझे सख्यत्व आपणी । अससील ॠणी आवडीचा ॥३॥

1392. भक्ति त्रिविधा षड्विध नवविधा यजन याजने जीवाते दंडिताती सदा ॥१॥ केशव परमात्मा नेणोनि याजी पतिते | पतनी पडता होती भूते रया ॥२॥ नाही रूप स्थिति नाही शब्दस्थिति नित्य तया वस्ती निरंजनी ॥३॥ एकले परब्रह्म गुरुमुखे जाणावे | तरि चुकवावे पुनरावृत्ति रया ॥४॥

1392. नाभीकमळीं चतुरानन । न कळे तया महिमान । तो साबडे कीर्तन । तेथे नाचे सर्वदा ॥१॥ नातुडे जो सदा ध्यानीं । योगयाग यज्ञहवनीं । अष्टांग योग करिता साधनी । न लाभेचि सर्वथा ॥२॥ भागले वेद गीती गाता । श्रमलीं शास्त्रे वेवादतां । पुराणे तो सर्वथा । तया न कळे महिमान ॥३॥ तो उभा भीमातीरीं । भक्त करुणाकर श्रीहरी । एका जनार्दनी विनंति करी । वास देई हृदयी ॥४॥

1392. सुरवर इच्छा करिती त्यांची । नित्य हरिभक्तांची भेटावया ॥१॥ म्हणती धन्य हरीचे दास । सर्वदा उदास देहभावी ॥२॥

1393. काय करू जीव होतो कासावीस । कोंडिले दिस गमेचिना ॥१॥ पडिले हे दिसे ब्रम्हांडचि वोस । दाटोनि उछ्ववास राहातसे ॥२॥ तुका म्हणे अगा सर्वजाणतिया । विश्वंभरे काया निववावी ॥३॥ अर्थ :