पालखी ज्या गावावरून पंढरपूरला जाते त्या गावांची नावे सुद्धा अत्यंत अर्थपूर्ण आहेत.* १) आळंदी – पालखी आळंदीतून (वद्य ।।९।।) निघते. आळंदी म्हणजे आत्मानंद. पालखीचा प्रारंभ आत्मानंदातून होतो. २) पुणे – पालखी पुण्यात येते. पालखीबरोबर निघालो की जन्मजन्मांतरीची पापे नष्ट होऊन…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय ६ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय सहावा ।आत्मसंयमयोगः । मग रायातें म्हणे संजयो । तोचि अभिप्रावो अवधारिजो । कृष्ण सांगती आतां जो । योगरूप ॥१॥.सहजें ब्रह्मरसाचें पारणें । केलें अर्जुनालागीं नारायणें । कीं तेचि अवसरीं पाहुणे…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय १५ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय पंधरावा ।पुरुषोत्तमयोगः । आतां हृदय हें आपुलें । चौफाळुनियां भलें । वरी बैसऊं पाउलें । श्रीगुरूंचीं ॥१॥ऐक्यभावाची अंजुळी । सर्वेंद्रिय कुड्मुळी । भरूनियां पुष्पांजुळी । अर्घ्यु देवों ॥२॥अनन्योदकें धुवट ।…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय १६ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय सोळावा ।दैवासुरसम्पद्विभागयोगः । मावळवीत विश्वाभासु । नवल उदयला चंडांशु । अद्वयाब्जिनीविकाशु । वंदूं आतां ॥१॥जो अविद्याराती रुसोनियां । गिळी ज्ञानाज्ञानचांदणिया । जो सुदिनु करी ज्ञानियां । स्वबोधाचा ॥२॥जेणें विवळतिये सवळे…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय १७ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय सतरावा ।श्रद्धात्रयविभागयोगः । विश्वविकासित मुद्रा । जया सोडी तुझी योगमुद्रा । तया नमोजी गणेंद्रा । श्रीगुरुराया ॥१॥त्रिगुणत्रिपुरीं वेढिला । जीवत्वदुर्गीं आडिला । तो आत्मशंभूनें सोडविला । तुझिया स्मृती ॥२॥म्हणौनि शिवेंसीं…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय १८ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय अठरावा ॥मोक्षसंन्यासयोगः ।जयजय देव निर्मळ । निजजनाखिलमंगळ । जन्मजराजलदजाळ । प्रभंजन ॥१॥जयजय देव प्रबळ । विदळितामंगळकुळ । निगमागमद्रुमफळ । फलप्रद ॥२॥जयजय देव सकल । विगतविषयवत्सल । कलितकाळकौतूहल । कलातीत ॥३॥जयजय…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय १४ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय चौदावा ।गुणत्रयविभागयोगः । जय जय आचार्या । समस्तसुरवर्या । प्रज्ञाप्रभातसूर्या । सुखोदया ॥१॥ जय जय सर्व विसांवया । सो ~ हंभावसुहावया । नाना लोक हेलावया । समुद्रा तूं ॥२॥ आइकें…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय १३ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय तेरावा ।क्षेत्रक्षेत्रज्ञविभागयोगः । आत्मरूप गणेशु केलिया स्मरण । सकळ विद्यांचें अधिकरण । तेचि वंदूं श्रीचरण । श्रीगुरूंचे ॥१॥जयांचेनि आठवें । शब्दसृष्टि आंगवे । सारस्वत आघवें । जिव्हेसि ये ॥२॥वक्तृत्वा गोडपणें…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय १२ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय बारावा ।भक्तियोगः । जय जय वो शुद्धे । उदारे प्रसिद्धे । अनवरत आनंदे । वर्षतिये ॥१॥विषयव्याळें मिठी । दिधलिया नुठी ताठी । ते तुझिये गुरुकृपादृष्टी । निर्विष होय ॥२॥तरी कवणातें…
॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका अध्याय ११ ॥॥ॐ श्री परमात्मने नमः ॥अध्याय अकरावा ।विश्वरूपदर्शनयोगः । आतां यावरी एकादशीं । कथा आहे दोहीं रसीं । येथ पार्था विश्वरूपेंसीं । होईल भेटी ॥१॥जेथ शांताचिया घरा । अद्भुत आला आहे पाहुणेरा । आणि येरांही रसां…