3823.
(बाळक्रीडा अभंग)
कृष्ण हा परिचारी कृष्ण हा वेव्हारी । कृष्ण घ्या वो नारी आणिकी म्हणे ॥१॥
म्हणे कृष्णाविण कैसे तुम्हा गमे । वेळ हा करमे वायाविण ॥२॥
वायाविण तुम्ही पिटीता चावटी । घ्या गे जगजेठी क्षणभरी ॥३॥
क्षणभरी याच्या सुखाचा सोहंळा । पहा एकवेळा घेऊनिया ॥४॥
याचे सुख तुम्हा कळलियावरी । मग दारोदारी न फिराल ॥५॥
लटिके हे तुम्हा वाटेल खेळणे । एका कृष्णाविणे आवघेंचि ॥६॥
अवघ्यांचा तुम्ही टाकाल सांगात । घेऊनि अनंत जाल राना ॥७॥
नावडे तुम्हास आणीक बोलिले । मग हे लागले कृष्णध्यान ॥८॥
न करा हा मग या जीवा वेगळा । टोंकवाल बाळा आणिक ही ॥९॥
आणिक ही तुम्हा येती काकुलती । जवळी इच्छिती क्षण बैसो ॥१०॥
बैसो चला पाहो गोपाळाचे मुख । एकी एक सुख सांगतील ॥११॥
सांगे जव ऐसी मात दसवंती । तव धरिती चित्ती बाळा ॥१२॥
बाळा येती घरा घेउनिया जाती । नाही त्या परती तुका म्हणे ॥१३॥

अर्थ :
(बाळक्रीडा अभंग) संत तुकाराम महाराज म्हणतात — यशोदा गवळणींना सांगते, कोणतेही काम करा पण कृष्णाचेच नाम घ्या, तोच परिचार (सेवा) आणि तोच व्यवहार आहे (१); ती म्हणते, कृष्णाविना तुम्हाला कसे करमते, वेळ कसा जातो, त्याच्यावाचून सर्व काही व्यर्थ आहे (२); तुम्ही व्यर्थ गप्पा मारत बसता, त्यापेक्षा क्षणभर तरी जगजेठ्या कृष्णाचे नाम घ्या (३); एकदा तरी त्याच्या सुखाचा अनुभव घेऊन पाहा (४); त्या सुखाची चव लागली की तुम्ही दारोदार भटकणार नाही (५); तुम्हाला वाटते ते खेळणे आहे, पण कृष्णाशिवाय बाकी सर्व व्यर्थ आहे (६); सर्वांची संगत सोडून तुम्ही अनंताचा (कृष्णाचा) आश्रय घ्याल (७); मग तुम्हाला इतर बोलणे आवडणार नाही आणि कृष्णध्यान लागेल (८); मग या जीवाला त्याच्यापासून वेगळे करू नका, नाहीतर पुन्हा इतर गोष्टींचा मोह येईल (९); पुन्हा तुम्हाला इतर इच्छा येतील आणि तुम्ही त्याच्याजवळ बसण्याची आस धरेल (१०); चला, गोपाळाचे मुख पाहू, एकमेकींना त्याचे सुख सांगू (११); जशी आई आपल्या बाळाविषयी सांगते तसे ऐकून त्या मनात कृष्णाचा भाव धरतात (१२); मग त्या बाळकृष्णाला घेऊन घरी जातात आणि त्याला सोडून परत येत नाहीत, असे तुकाराम महाराज म्हणतात (१३).