पर्जन्ये पडावे आपुल्
1940.
पर्जन्ये पडावे आपुल्या स्वभावे । आपुलाल्या दैवे पिके भूमि ॥१॥
बीज तेचि फळ येईल शेवटी । लाभहानितुटी ज्याची तया ॥धृपद॥
दीपाचिये अंगी नाही दुजाभाव । धणी चोर साव सारिखेचि ॥२॥
काउळे ढोंपरा कंकर तित्तिरा । राजहंसा चारा मुक्ताफळे ॥३॥
तुका म्हणे येथे आवडी कारण । पिकला नारायण जया तैसा ॥४॥
अर्थ :
पर्जन्य आपल्या स्वभावानुसार सर्वत्र पडत असतो परंतु ज्याचे जसे दैव असेल तशा प्रकारचे पीक भूमी देत असते. जसे बीज असेल तशा प्रकारचे फळ किंवा धान्य शेवटी येते आणि ज्याच्या त्याच्या भोगा नुसारच लाभ हानी होत असते. दिव्याच्या अंगी दुजा भाव नसतो धनी असो चोर असो किंवा साव असो त्याला सर्व सारखेच आहेत. कावळ्याला जनावराच्या ढोपरा वरचे किडे खाण्यास आवडते तित्तर पक्षाला खडे खाण्यास आवडते आणि राजहंस पक्षाचा चारा म्हणजे मोतीच आहे. तुकाराम महाराज म्हणतात परमार्थामध्ये परमार्थाची आवड असणे खरे कारण आहे मग ज्याच्या त्याच्या आवडीनुसार नारायण त्याला फळ देतो.
