दिली मान तरी नेघावी
2514.
दिली मान तरी नेघावी शत्रूची । शरण आले त्यासी जतन जीवे ॥१॥
समर्थासी असे विचाराची आण । भली पापपुण्य विचारावे ॥धृपद॥
काकुळतीसाठी सत्याचा विसर । पडिले अंतर न पाहिजे ॥२॥
तुका म्हणे यश कीर्ती आणि मान । करिता जतन देव जोडे ॥३॥
अर्थ :
शरण आलेल्या शत्रूने मान जरी कापण्यास दिले तरी राजाने ती कापू नये कारण शरण आलेल्या जीवाचे रक्षण आपल्या जीवावर उदार होऊन देखील करावे लागते. कारण समर्थ राजाला कोणतेही कार्य करताना विचार करण्याची शपथ घ्यावी लागते आणि चांगल्या माणसांना कोणतेही कार्य करताना पाप-पुण्याचा विचार करावा लागतो. कोणी पापी माणूस आपल्याला काकुळतीला जरी आला तरी त्याच्यासाठी सत्याचा विसर पडू देऊ नये योग्य तो निर्णय घ्यावा आणि तो आपल्याला शरण आला आहे त्याला देखील योग्य तो न्याय मिळावा यात देखील अंतर पडू देऊ नये. तुकाराम महाराज म्हणतात योग्य रीतीनेच कीर्ती आणि मान मिळावे संपादन करावे व त्याचे रक्षण करावे त्या योगानेच त्या समर्थ व्यक्तीला देवाची प्राप्ती होते.
