चित्ताचा चाळक । त्या
2519.
चित्ताचा चाळक । त्याचे उभय सूत्र एक ॥१॥
नाचवितो नानाछंदे । सुखे आपुल्या विनोदे ॥धृपद॥
चंद्र कमळणी । नाही धाडीत सांगोनि ॥२॥
तुका म्हणे उठी । लोह चुंबकाचे दृष्टी ॥३॥
अर्थ :
चित्ताचा व जीवाचा चालक एक ईश्वर आहे व या दोन्हीचेही सूत्र त्याच्याच हातात आहे. तो आपल्या विनोदाने जीवन विविध प्रकारच्या छंदात सुखाने नाचवतो व जीवही त्या छंदात नाचत असतात. चंद्र विकसित कमले यांना चंद्र मी उगवतो आहे तुम्ही उमलण्यासाठी तयार राहा सज्ज राहा असे सांगत नाही किंवा असा निरोप देत नाही तर चंद्रोदय झाल्याझाल्या ते कमळ उमलते. तुकाराम महाराज म्हणतात चुंबक दृष्टीस पडल्या बरोबर लोखंड उभे राहते त्याप्रमाणेच ईश्वराच्या अधीन जीव आहेत व त्यांचे व्यवहारही आहेत.
